Boekgegevens
Titel: Mulder's leesboekjes
Deel: Negende stukje Landhuishoudkunde
Auteur: Mulder, Gerard Christiaan; Brug, S.L.
Uitgave: Nijmegen: H.C.A. Thieme, 1861
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 6681
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_202879
Onderwerp: Landbouwwetenschappen: landbouwwetenschappen: algemeen
Trefwoord: Landbouw, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Mulder's leesboekjes
Vorige scan Volgende scanScanned page
A
40
Zij behooren tot de iierkaauwende dieren, en brengen
het gras, wanneer zij rusteny op nieuw in den mond ,
om het nog fijner te kaauwen, en des te beter te ver-
teeren.
Dat jonge koeijen kalveren heeten, eenjarige pinken
en tweejarige vaarsen , dit is u misschien bekend_
In do vorige eeuw heeft er eene pestziekte onder het
rundvee gewoed, waarbij naauwelijks een tiende deel van
den veestapel behouden bleef, — en hoe in onze dagen
de longziekte velerwege daaraan groot nadeel toebrengt ,
dit is u zekerlijk bekend, — alsmede dat Dr. Jenner
de koepokstof van deze dieren leerde aanwenden, ter
voorbehoeding tegen de kinderziekte of natuurlijke pok-
ken.
Door luchtstreek , voedsel, behandeling van menschen
en andere invloeden zijn de verschillende rassen dezer
dieren ontstaan. Blijven die onvermengd bestaan , dan
heeten het volbloeds : en zoo betere of edele of onedele
vermengd worden door paring, dan noemt men dat half-
bloeds.
Als onderdeelen der rassen onderscheidt men nog stam-
U menyof, zoo als dat onder menschen heet, familiën.
' Door paring dier verschillende rassen en stammen of
door zoogenoemd kruisen daarvan, kunnen de soorten
somtijds verbeterd , maar ook verminderd worden. Daar-
om houden sommigen weinig van dat kruisen, en bepa-
len zich liever tot bewaring van een goed ras, 'twelk
daarom een standvastig ras heet.
De veepesten van 1713, 1744, 1767 en 1769 maakten
paring of kruising dier onderscheiden rassen velerwege
meer noodzakelijk, — hetwelk zoowel gunstige als on-
gunstige resultaten heeft opgeleverd.