Boekgegevens
Titel: Handleiding bij het onderwijs in de Nederlandsche taal
Auteur: Bijl, P.; Andriessen, P.J.
Uitgave: Amsterdam: J.D. Sybrandi, 1865
4e dr. nagezien en verm.
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 2709
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_202642
Onderwerp: Taal- en letterkunde naar afzonderlijke talen: Nederlandse taalkunde
Trefwoord: Linguïstiek, Nederlands, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Handleiding bij het onderwijs in de Nederlandsche taal
Vorige scan Volgende scanScanned page
LES 1.
over de taalkunde in het algemeen.
Taal is het vermogen van den meiisch, om zijne gedaclilen, denkbeel-
den of gewaarwordingen uil te driikken, en aan anderen mede te deelen.
Dil mededeelen gescbiedl door hoorliare en zigtbare teekens.
Hoorbare leekeiis noeml raen spraak en ziglbare leekefis schrift
of gebaren. De doofstommen drukken hunne gedachten uit door vin-
fjerspraaJi,
Üc spraak is het verniogen van den mensch, om zijne gedachten
door middel van onderscheidenlijk gevormde klanken uit te drukken.
Schrijven is de kunst om , door middel van zekere aangenomen
figuren, al die geluiden en klanken ziglbaar a.m het oog voor te stellen.
Door gebaren kan de mensch zich voor iedereen verstaanbaar ma-
ken, welke taal hij ook spreke.
LES 2.
over de lktters,
Tot hel schrijven van echt Nederlandsche woorden behoeven wij
niet meer dan 22 letters; a, d, e, f, g, (cA), A, i, A', m. n,
O, p, r, s, t, u, V, w en^.
De letters c, q, x y gebruikt men in woorden van vreemde af-
komst; bijv. in Cicero. QuintiUanus, \erxes, Egypte, mt.
De i; is eigentlijk niets anders, dan eene dubbele of verlengde t,
welke verdubbeling of verlenging ook bij al de overige klinkletters plaats
heeft; als: oa, ee, oo, m,
In sommige woorden als: lucht, nichl^ knechly gebruikt men de c
ook wel; maar dan komt zij voor als een deel van het letterteeken ch.
De letters worden verdeeld in klinkers of vokalen, en medeklinkers
of konso7ianten.
Klinkers zijn die letters, welke door het openen van den mond ge-
vormd worden» en op zich zelf een vullen klank geven. Zij zijn vijf
in getal; als: a, e, i, o, u.
Van de klinkers worden twee-, drie- en verlengde kliinken ge-
vormd ; als: (weeklanken, au, ei, cu, ie.oe,on, ui; verlengde tweeklan-
ken, aai, aau, aauw ,ooi, een, eetnv; drieklanken ieu, oei,
1*