Boekgegevens
Titel: Prozastukken voor de hoogste klassen van 't gymnasium
Auteur: Bosch, J.H. van den
Uitgave: Utrecht: H. Honig, 1896
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 08-239
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_202619
Onderwerp: Taal- en letterkunde naar afzonderlijke talen: Nederlandse letterkunde
Trefwoord: Bloemlezingen (vorm), Leermiddelen (vorm), Bellettrie (teksten)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Prozastukken voor de hoogste klassen van 't gymnasium
Vorige scan Volgende scanScanned page
169
doet zij dienen voor de beschouwing van 't geen ons
kwahjli staat; van 'tgeen ons tot oneer verstrekt, van
'tgeen wij missen, en nogtans niet behoorden of behoefden
te ontberen. Zoo maakt en houdt men vrede met zich zeiven;
en al bezit men ook geene al te dwaze vooringenomenheid, al
tracht men zich voor al te groote partijdigheid te hoeden, het
afbeeldsel gelijkt nogtans altijd naar dat van den gedienstigen
Schilder, die zijn voorwerp van de voordeeligste zijde maalt,
het gebrekkige in de schaduw, en het schoone plaatst in het
volle licht, meenende genoeg te hebben gedaan, zoo zijn
vleijend penseel de gelijkenis niet geheel doet verloren gaan.
Indien dit nu zelfkennis heeten moet, dan voorzeker heeft
zij weinig te beduiden; en indien zij slechts weinig te be-
duiden had! indien slechts haar invloed gering was op
onze vordering in hetgeen goed en groot is! maar zij is
schadelijk, zjj doet stilstaan op den weg der volmaking,
en het zelf-behagen, dat zij inboezemt, is het onfeilbaarste
middel, om mishagen en afkeuring te verdienen! Neen,
dit is het doel niet der Delfische wjjsheid-spreuk; zij be-
veelt naauw toeziende, scherpe oplettendheid op ons
zeiven: ons hart heeft zijne schuilhoeken, zijne donkere
slingerpaden; alles moet doortast, de doolhof doorkruist,
niets onbezocht gelaten worden, tot dat de nevels opge-
klaard, de raadsels opgelost zijn, en het onderzoek wettig
gesloten is. Zjj beveelt strenge onpartijdigheid, zonder
veinzen of verbloemen; geen masker, dat niet wordt af-
gerukt, geen vleijende tint, die niet wordt weggestreken,
totdat het gansche beeld, eenvoudig, ongetooid, in het
licht en de kleur der waarheid, aan het oog der ziel zich
voordoet. Is de uitslag van dit onderzoek en deze oordeel-
velling geene tevredenheid maar onvoldaanheid met zich
zeiven, dit zal de toets zijn van derzelver opregtheid; en
de vrucht er van zal wezen: streven naar meerdere vol-
komenheid, door aanwinst van het ontbrekende, door ver-