Boekgegevens
Titel: Prozastukken voor de hoogste klassen van 't gymnasium
Auteur: Bosch, J.H. van den
Uitgave: Utrecht: H. Honig, 1896
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 08-239
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_202619
Onderwerp: Taal- en letterkunde naar afzonderlijke talen: Nederlandse letterkunde
Trefwoord: Bloemlezingen (vorm), Leermiddelen (vorm), Bellettrie (teksten)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Prozastukken voor de hoogste klassen van 't gymnasium
Vorige scan Volgende scanScanned page
143
worden zal. De beeren, zegt men, fatsoeneren hunne vorm-
looze jongen door ze te likken; maar de schrijvers likken
hunne papieren kinders meesttijds zoo lang, dat zij alle
natuur en leven verloren hebben, en niets dan een schrepel
ligchaampje van nette maar vervelende letterklanken
hebben overgehouden. De luchtige schetsen van eenen
schilder zijn dus ook nader aan zijn denkbeeld dan zijne
schilderijen.
De woorden stellen onze denkbeelden voor. Wat het
woord onmiddelijker aan het denkbeeld ontspringt, wat
het dat denkbeeld getrouwer, frisscher, en schooner aan
anderen zal teruggeven. Op deze wijze wordt de taal de
spiegel der menschelijke ziel. Gelijk de spiegel het beeld
van ons gelaat terug kaatst, zoo stelt de stijl ons het
beeld van de ziel des sprekers voor oogen. Maar nu be-
grijpt gij ook, M. II. dat uw stijl geheel van uwe ziel,
en den staat der denkbeelden, welke zij vormt, zal af-
hangen. Plaatst eene leelijke vrouw voor den heldersten
spiegel, en hij zal haar leelijk beeld des te getrouwer
teruggeven. Nooit zult gij eene schoonheid in dien spiegel
aanschouwen. Wel nu, mijne Heeren, drukt u uit in de
rijkste en keurigste taal der wereld, maar laat het denk-
beeld, dat uwe ziel vormt, gebrekkig zijn, en weest ver-
zekerd, dat uw stijl gebrekkig zijn zal. Daarentegen plaatst
eene frissche maagd, met al de aanlokkelijkheden van
jeugd en schoonheid, voor eenen morsigen spiegel, en hij
zal u, laat het dan wat minder helder zijn, jeugd en schoon-
heid teruggeven. Zoo ook gij, mijne H.! Zet uwe denk-
beelden uit elkander, vormt u duidelijke voorstellingen
van het voorwerp uwes geestes, en gij kunt Verzekerd
zijn, uwe taal moge niet aan de wetten der spraakkunste-
naars beantwoorden, uwe spelling moge wemelen van
fouten, uw stijl zal de helderheid en klaarheid, die in
uwe gedachten heerscht, met onverzwakten luister terug-