Boekgegevens
Titel: Leerboek der natuurkunde
Auteur: Steyn Parvé, D.J.
Uitgave: Tiel: H.C.A. Campagne, 1879-...
4e dr
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-1217
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_202005
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen
Trefwoord: Natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Leerboek der natuurkunde
Vorige scan Volgende scanScanned page
302.
is oorzaak van het verschijnsel, dat algemeen bekendis onderden
naam van echo; dit bestaat daarin, dat men een aelfde geluid
twee- of meermalen achtereenvolgens verneemt, zonder dat het
meer dan eens wordt voortgebracht. Nadere verklaring heeft het,
na de in fig. 166 gegevene toelichting, niet noodig; alleen moet
worden opgemerkt, dat het verschil tusschen de beide wegen am
en abm groot genoeg moet zijn om het rechtstreeksche en het
teruggekaatste geluid behoorlijk van elkander te kunnen onder-
scheiden. Bedraagt dit verschil bij 0°C 330 meter, dan zal er juist ééne
seconde tusschen beide verloopen. Het laatste geluid zal echter
zwakker zijn, vooreerst omdat het een grooteren afstand heeft door-
loopen, en ook omdat door de terugkaatsing een gedeelte van de
intensiteit kan zijn verloren gegaan.
Brengt de waarnemer zelf het geluid voort, dan moet hij, om
het teruggekaatste geluid te kunnen waarnemen, zich plaatsen in
de lijn hd, die loodrecht op de terugkaatsende oppervlakte pq is
getrokken. Het geluid zelf verneemt hij terstond; het teruggekaatste
zooveel seconden later, als 330 meter begrepen zijn in den dubbelen
afstand van d tot h. Op een afstand van 165 meter verneemt men
dus de echo na verloop van ééne seconde, op een afstand van 330
meter eerst na twee seconden. Om de echo van een geluid, dat
slechts van korten duur is, duidelijk te kunnen waarnemen, moet
men minstens op een afstand van 18 meter geplaatst zijn. Daar
de achtereenvolgende geluiden in dezelfde orde teruggeltaatst worden,
zal de echo ook verscheidene woorden kunnen herhalen; om dit
duidelijk te kunnen waarnemen moet men evenwel zorg dragen,
dat het laatste woord uitgesproken is, eer men dé echo van het
eerste heeft kunnen hooren.
Echo's kunnen door terugkaatsing van het geluid tegen verschil-
lende voorwerpen worden teweeg gebracht; huizen, bergen, boomen,
zelfs de wolken kunnen eene echo doen hooren. Het ratelend ge-
luid van den donder ontstaat door de herhaalde terugkaatsing van
een enkelen slag.
Bevindt men zich tusschen twee oppervlakken, die beide het ge-
luid kunnen terugkaatsen, dan zal men meer dan één echo kunnen
vernemen. Men vindt echo's, die 14 of 15maal hetzelfde geluid
herhalen; ten laatste wordt het echter door verlies in sterkte ter
nauwernood hoorbaar.