Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der vergelijkende aardrijkskunde
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers,
Auteur: Pütz, W.; Jurrius, J.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, ca. 1860 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-935
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201752
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der vergelijkende aardrijkskunde
Vorige scan Volgende scanScanned page
MIDDELEN VAN BESTAAN. § 72. 487
westkust is bewoond geworden, die bestemd schijnt te wezen om
met het oosten en zuidoosten van Azië en met Australië in han-
delsverkeer te komen. Minder ver is zij voortgedrongen in het bin-
nenland van Zuid-Amerika; hier ligt nog een onmetelijke rijkdom
aan schatten, zoo in als boven den grond, dien de mensch nog
niet tot zijn nut heeft aangewend, waarop hij zelfs nog geen
acht geslagen heeft. — De Europeanen hebben alle takken van
hunne physische en technische beschaving ook naar Amerika
overgebragt, waaronder ook hier de landbouw (Europesche
graansoorten in 't noorden, tropische voortbrengselen in de
zuidelijke Staten van Noord-Amerika, in Mexico en in West-
Indië) de eerste plaats bekleedt; nogtans verstaat men onder
landbouw in de tropische gewesten het plantaadje-wezen, dat de
zoogenaamde koloniale waren levert en meestal door slaven
gedreven wordt. Eene zorgvuldige veeteelt heeft men min-
der noodig, daar de slaven gedeeltelijk de voor den arbeid
ontbrekende dieren vervangen, en in de wijde Pampa's en Lla-
no's wordt er meer werk gemaakt van de jagt op de tallooze
kudden verwilderde runderen en paarden dan van de veehoederij.
Van groot belang is de visscherij, vooral de walvischvangst.
— Het eens zoo aanzienlijke mijnwezen (edele metalen) in
Peru, Mexico, enz. wordt daar thans in veel geringer mate
voortgezet; doch in den laatsten tijd heeft Californië een rijk-
dom opgeleverd, dien men niet verwacht had. Buitendien worden
in Noord-Amerika elk jaar nieuwe beddingen van ijzer, lood en ko-
per, maar vooral oliebronnen en uitgestrekte kolen-lagen ontdekt
(bijzonder aan den Ohio en den Illinois), zoo dat ook alles aanwe-
zig is, wat aan de industrie eene hooge vlugt kan geven, die tot
hiertoe nog niet kan voorzien in de behoeften der schaarsche
bevolking, en in Midden-en Zuid-Amerika zelfs geheel ontbreekt.
Zij heeft haar hoofdzetel in die deelen der Vereenigde Staten,
waar geen slavernij bestaat, vooral in Nieuw-Engeland. Op de
zelfde wijze heeft de natuur aan Noord-Amerika ruimschoots
de middelen gegeven om een buitengewoon levendig en voor-
deelig handelsverkeer in 't leven te roepen in het binnen- en
naar het buitenland; overvloed aan grondstoifen, waaronder