Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der vergelijkende aardrijkskunde
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers,
Auteur: Pütz, W.; Jurrius, J.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, ca. 1860 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-935
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201752
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der vergelijkende aardrijkskunde
Vorige scan Volgende scanScanned page
GEESTBESCHAVING EN SIAATSKEGELING. § 56. 327
bloei te wachten, otschoon ook het verlies vaa belangrijke koloni-
ën in ongelukkige oorlogen steeds een beletsel daarvoor was.
e. Geestbeschaving. Het lagere schoolwezen verheugt zich
sedert de restauratie, maar vooral sedert de Julij-revolutie, in
de zorgen van den staat en de gemeenten, en toch geniet een groot
gedeelte der bevolking geen schoolonderwijs. Het middelbaar on-
derwijs wordt gegeven in de colleges, die gedeeltelijk staats-, ge-
deeltelijk gemeente-, gedeeltelijk bijzondere instellingen zijn. Voor
de hoogere studiën bestaan de (42) faculteiten, die alle vier alleeu
in Parijs en Straatsburg vereenigd voorkomen. Bovendien zijn cr
nog eene menigte inrigtingen ter opleiding voor den militairen stand,
de marine, kunsten en wetenschappen, enz. Het groot getal ver-
eenigingcn tot een wetenschappelijk doel, de openbare bibliothe-
ken, verzamelingen van natuurlijke historie, van oudheidkunde, van
polytechnischen en anderen aard, vooral in de hoofdstad, geven
blijken van de ijverige bemoeijingen, zoo wel van staatswege als van
het beschaafde publiek, ter bevordering van geestbeschaving.
De staatsregeling is konstitutioneel monarchaal. Naast den
keizer en zijn ministerie staan eendoor den keizer benoemde
staatsraad, een senaat en een wetgevend ligchaam, welks
leden voor zes jaren gekozen worden.
In geen staat van Europa is de natuurlijke geschiktheid des lands
om zich te verdedigen zoo zeer door de kunst verhoogd, want ner-
gens zijn de grenzen met een zoo digten gordel van groote en kleine
vestingen beschermd als in Frankrqk, en wel vooral in de streken,
welke open liggen naar de Germaansche laagvlakte (het noorden
en noordoosten), waar achter de grensvestingen nog eene reeks
versterkte plaatsen in eene tweede en derde linie ligt. Men telt 8
vestingen van den Isten rang: Parijs, Lyon, Straatsburg, Metz,
Rijssel, Toulon, Brest, Cherburg, 12 van den 2den, 23 van den
3den en 76 van den 4den rang — in het geheel dus 119.
Verdeeling en topographie.
In plaats van de oude verdeeling van Frankrijk, die nog in de
herinnering van het volk is bewaard gebleven en gegrond was
op de kroonleenen en de gemaakte veroveringen (zonder Corsika),
in 34! provinciën: 1 koningrijk (Navarra), 12 hertogdommen,
13 graafschappen en 8 heerlijkheden, maakte de konstitueren-
de vergadering (1789) eene nieuwe, naar de oro- en hydrogra-
phische grenzen, in 84 departementen van ongeveer gelijke