Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der vergelijkende aardrijkskunde
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers,
Auteur: Pütz, W.; Jurrius, J.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, ca. 1860 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-935
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201752
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der vergelijkende aardrijkskunde
Vorige scan Volgende scanScanned page
273 DE WESTELUKE HELFT DBB CENIBAAL-ALPEN. § 52.
Aan de beide uiteinden staan de hoogste toppen van ons we-
relddeel, de Montblanc (14 770') en de Monte Eosa
(14 284'); van deze schuiven zich uren lange gletschers tot in
de bewoonde dalen naar beneden. De laatste bestaat uit eene
rij van nieuwe toppen, die in een langen en zeer hoogen kam
vereenigd zijn.
De Montblanc, zoowel als de Monte Rosa, die elkander
langen tijd den titel van den hoogsten top op het Europeesch kon-
tinent betwist hebben, heeft een veel trotscher aanzien dan de hoo-
gere toppen iu Amerika en Azië, daar gene zich 11 500', deze on-
geveer 10 000' boven den voet verheft. De eerste is in 't jaar 1786,
de laatste (de hoogste top daarvan) eerst in 1851 beklommen ge-
worden. Aan den noordwestelijkeu voet van den Montblanc ligt het
(in 1741 door twee Engelschen weder ontdekte) rondom door hooge
bergmuren ingesloten en zoo bijna verborgen, hoogstens een half
uur breede Chamounij-dal (3100' boven de zee), waarin vier groo-
tere en twee kleinere gletschers van den Montblanc voortschuiven;
onder deze wordt het twee uur lange ijsmeer van Montanvert tot aan
den zoogenaamden jardin (een met heerlijk gras bedekte rots mid-
den in den gletscher) het drukst bezocht. Even als het Chamounij-
dal de grootste tegenstellingen aanbiedt in de vorming der Alpen-
wereld en der aardoppervlakte in 't algemeen, heeft de Gornergraat
op den achtergrond van het Niklaasdal de heerlijkste uitzigten op
den Monte-Rosa en zijne gletseherwereld (de Gornergletscher is 15 290
meter lang).
De keten der Penninische Alpen bevat niet alleen de hoogste
toppen, maar overtreft ook in kamhoogte dc overige ketenen,
want zij stijgt gemiddeld tot boven de 10 000'; alleen enkele inzin-
kingen (zoo als de col de Terrex, de Groote St. Bernhard, de Moro-
pas) dalen tot beneden de 8000'. Het meest bezochte punt vau over-
gang over de Perminische Alpen is de daling vau den Grooten
St. Bernhard, het moeijelijkste over het (10 400'hooge)Matter-
joch (St. Theodulpas) tusschen den grooten en kleinen Matterhoru
(13 850 en 12 612 ). Eene menigte zijdalen aan de noord-, zuid- eu
oostzijde voeren de wateren van deze met eeuwige sneeuw en ijs
bedekte keten gedeeltelijk naar de Rhone, gedeeltelijk naar den
Po. Zij wordt afgesloten in't noordoosten door den Sim pion, waar-
over Napoleon I den eersten Alpen-straatweg deed aanleggen (in de
jaren 1801—1805), die uit Wallis naar het Lago Maggiore leidt.