Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der vergelijkende aardrijkskunde
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers,
Auteur: Pütz, W.; Jurrius, J.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, ca. 1860 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-935
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201752
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der vergelijkende aardrijkskunde
Vorige scan Volgende scanScanned page
waterstelsels van züib-afrtka. § 37. 169
De terraslanden van Senegambia of van den Eio gran-
de, de Gambia enden Senegal, van drie parallelstroomen,
die niet alleen veel overeenkomst hebben in hunne hoofdrigting,
maar ook in alle wezenlijke deelen van een waterstelsel. Zij
ontspringen allen op het hoogland van Soedan in digt bij elkan-
der gelegen brongebieden (lO'^SO'—11°28' noorderbreedte en
12°40'—13^45' westerlengte van Parijs), loopen in zekere
mate evenwijdig en breken met groote, bruisende watervallen
door het randgebergte van West-Soedan, om den breeden kust-
zoom van Senegambia aan den westelijken voet van het hoog-
land te besproeijen. De beide laatsten zijn in den benedenloop
(ongeveer 40 mijlen opwaarts) zelfs voor groote zeeschepen be-
vaarbaar wegens het verre binnendringen van den vloed. Daar-
om bezaten zij reeds vroeg zoo groote aantrekkingskracht voor
de Europesche kolonisatie, eerst door de Portugezen, later
door de F r a n s c h e n, die thans den Senegal tot aan de water-
vallen van Foloe beheerschen en zoowel aan den mond (op het
eiland St. Louis) als langs de ri\ier krijgs- en handelsposten
hebben aangelegd; dit werd nagevolgd door de Engelsehen,
die zich aan de Gambia vestigden.
De Senegal, die (uitgezonderd in den benedenloop) alleen in
den regentijd (Julij tot Nov.) bevaarbaar is, vormt zoowel eene
physische grens tusschen de woestijn Sahara en de vruchtbare,
bebouwde kustlanden van West-Afrika, als eene ethnographische
tusschen de nomadische bevolking van Arabische afkomst (in
't noorden) en het gevestigde, donker zwarte Negerras (in 't zui-
den). Bij de buitengewone vruchtbaarheid van de heete en tevens
uitmuntend besproeide streek is de kunstmatige aanbouw daar
naauwelijks noodig: daarom houden de inboorlingen zich ten deele
met veefokkerij, ten deele met technische industrie bezig. De uit-
voerhandel is bijna uitsluitend in handen van de Franse he kolo-
nisten aan den Senegal (en op het Senegal-eiland St. Louis), de
Engelsche aan de Gambia, en de Portugesche, die in't zui-
delijkste deel van 't land eenige handelsfaktorijen en vervallen for-
ten (deels op het vastland, deels op kleine eilanden) bezitten, welke
zij Portugeesch Guinea noemen.
h. Het waterstelsel van den Niger (Isa of Majo Balleo).