Boekgegevens
Titel: Handleiding tot de kennis der vaderlandsche geschiedenis, ten dienste van hen, die zich tot de lessen bij de Koninklijke Militaire Akademie wenschen voor te bereiden
Auteur: Mulder, Lodewijk
Uitgave: Arnhem: D.A. Thieme, 1863
2e dr
Opmerking: Tweede deel: Nieuwe geschiedenis
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-698
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201485
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Handleiding tot de kennis der vaderlandsche geschiedenis, ten dienste van hen, die zich tot de lessen bij de Koninklijke Militaire Akademie wenschen voor te bereiden
Vorige scan Volgende scanScanned page
-n
■wien ook eenigen tijd later de waardigheid van Keurvorst, die
aan Frederik ontnomen was, geschonken werd.
Drie krijgsoversten, Ernst van Mansfeld , de Markgraaf van
Baden en Ciikistiaan van Brunswijk, een broeder van den rege-
renden Hertog van Brunswijk, trachtten nog in het westen van
Duitschland de zaak van Frederik tegen de overmagt der Ligue
te verdedigen, maar hunne heldhaftige pogingen bleven zonder
gevolg. Hoewel zij in het jaar 4622 aanvankelijk eenige voordee-
len behaalden , moesten zy eindelijk onderdoen voor den bekwa-
men en dapperen aanvoerder der Ligue, den Graaf van Tilly >
een der grootste veldheeren van z'ynen tijd , en toen Frederik ,
in de ijdele hoop van zich daardoor met den Keizer te verzoenen'
zijne bevelhebbers had ontslagen, gingen Mansfeld en Bruns^wijk
met hunne troepen in dienst van de Staten der Vereenigde Nederlan-
den over (Augustus 1622), en ondersteunden Matjrits eenige weken
later bij het ontzet van Bergen op Zoom, dat door Spinola werd
belegerd. In het volgende jaar uit de Nederlandsche dienst ont-
slagen , traden zij nogmaals tot bescherming hunner geloofsge-
nooten in Duitschland tegen Tilly op; maar de bloedige neder-
laag, die Brunswijk bij Stadtlohn in het Bisdom Munster leed,
dwong hen ten tweedemale het land te verlaten (1623).
§ 28. Het Deensche tijdperk. Wallenstein.
Nu stond er geen vijand meer tegen den Keizer onder de wa-
penen, en wanneer hij op dit oogenblik met gematigdheid en
verdraagzaamheid ware te werk gegaan, zou de magt van het
Habsburgsche huis in het Duitsche rijk aanzienlijk zijn vermeer-
derd geworden. Doch hij was met de bereiking van dit staat-
kundig doel niet tevreden ; zijn overdreven godsdienstijver leidde
hem tot voortdurend vervolgen der Protestanten, die met bezorgd-
heid vervuld bleven omtrent zijne plannen, welke zoowel hun
geloof als hunne staatkundige regten bedreigden. Het leger der
Ligue onder Tilly bleef niet alleen onder de wapenen, maar leefde
geheel ten koste van de gewesten in Noord-Duitschland, waar het
was ingekwartierd, en met het meest willekeurige geweld te werk
ging-
De handelingen van Ferdinand maakten intusschen ook het
wantrouwen van verscheidene buitenlandsche vorsten gaande.
Jacobus I van Engeland, wiens bemoeijingen om het huwelijk
van zyn zoon met de Spaansche prinses tot stand te brengen,
mislukt waren, begon zich eindelijk de belangen van zijnen