Boekgegevens
Titel: Handleiding tot de kennis der vaderlandsche geschiedenis, ten dienste van hen, die zich tot de lessen bij de Koninklijke Militaire Akademie wenschen voor te bereiden
Auteur: Mulder, Lodewijk
Uitgave: Arnhem: D.A. Thieme, 1863
2e dr
Opmerking: Tweede deel: Nieuwe geschiedenis
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-698
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201485
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Handleiding tot de kennis der vaderlandsche geschiedenis, ten dienste van hen, die zich tot de lessen bij de Koninklijke Militaire Akademie wenschen voor te bereiden
Vorige scan Volgende scanScanned page
-173
Yoortdurend aangekweekt, hetgeen ten gevolge had, dat de Ver-
eenigde Nederlanden eindelijk in 1780 in den oorlog gewikkeld
werden, die door Frankrijk tot ondersteuning van de Amerikaan-
sche koloniën tegen Engeland gevoerd werd (bl. 163).
De onmagt van de Republiek, die bij haar angstvallig streven
om zich buiten alle Europeesche verwikkelingen te houden , hare
land- en zeemagt .schandelijk had verwaarloosd, bleek nu ten dui-
delijkste. Onberekenbaar was de schade, die haren handel door
de Engelschen werd toegebragt, en hoewel de Nederlandsche zee-
lieden in den scheepsstrijd by Doggcrsbank (1781) hunnen ouden
roem waardiglijk handhaafden, wist zij zich in dien oorlog zoo
weinig te doen gelden, dat zij in 1784 den vrede met Engeland
slechts op nadeelige voorwaarden sluiten kon.
Evenmin kon zij zich verzetten tegen de willekeurige hande-
lingen van Keizer Jozef II, die in 1781 geheel eigendunkelijk
het barrière-traktaat (bl. 142), vernietigde en voor de Oostenrijk-
sche Nederlanden de vrije vaart langs de Schelde eischte, hetgeen
in strijd was met het vredesverdrag van iLmster. Door bemid-
deling van Frankrijk zag hij wel van dien onregtvaardigen eisch
af, maar de Republiek moest zich getroosten, hem 9J millioen
gulden te betalen , en hem de forten Lillo en Liefkenshoek aan de
Schelde af te staan.
De vijanden van den Stadhouder , die zich Fatriolten noemden,
trokken van al deze jammerlijke omstandigheden partij om hem
te lasteren, en op hem de schuld te werpen van den ongunsti-
gen toestand, waarin zich het land bevond. Onder het voorwend-
sel van zich tegen Oostenrijk te wapenen, werden overal zooge-
naamde exercitie-genootschappen opgerigt, met het geheime doel
om de burgerij de wapenen in de hand te geven tegen den Prins
en zijnen aanhang. Aan alle kanten ontstonden ongeregeldheden,
volksoploopen en zelfs bloedige twisten , totdat eene onverwachte
gebeurtenis eene tijdelyke verandering te weeg bragt.
De gemalin van Willem V, eene zuster van Frederik W'il-
lem II, Koning van Pruissen, werd in Junij 1787 op eene reis
van Nijmegen naar 's Gravenhage, door gewapende patriotten aan
de grenzen van de provincie Holland tegengehouden, en tot te-
rugkeeren gedwongen. Dit gaf haren broeder aanleiding om vol-
doening te vragen over de beleediging zijner zuster aangedaan ,
en toen deze geweigerd werd, zond hij een leger van 20,000
man, onder Hertog Karel van Brunstvijk, naar de Vereenigde Ne-
derlanden (Sept. 1787), en dwong daardoor de patriotten, die te
vergeefs op de hulp rekenden , welke Frankrijk hun beloofd had,