Boekgegevens
Titel: Handleiding tot de kennis der vaderlandsche geschiedenis, ten dienste van hen, die zich tot de lessen bij de Koninklijke Militaire Akademie wenschen voor te bereiden
Auteur: Mulder, Lodewijk
Uitgave: Arnhem: D.A. Thieme, 1863
2e dr
Opmerking: Tweede deel: Nieuwe geschiedenis
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-698
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201485
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Handleiding tot de kennis der vaderlandsche geschiedenis, ten dienste van hen, die zich tot de lessen bij de Koninklijke Militaire Akademie wenschen voor te bereiden
Vorige scan Volgende scanScanned page
I
" i
fi
■jl
136
eene krachtige zamenwerking der bondgenooten was, in weerwil
van den aandrang van Willem III, niet te verkrijgen, en ten
gevolge der zware oorlogskosten deed zich, zoowel in Engeland
als in de Republiek , een nijpend geldgebrek gevoelen. Dit laatste
was eveneens in Frankrijk het geval; maar er was nog eene
voorname reden , die Lodewijk XIV naar het einde van den
oorlog deed wenschen. Bij de toenemende zwakte van den Ko-
ning van Spanje kon men dezen geen lang leven meer toeschrij-
ven , en wanneer hij mogt komen te overlijden, was het van
hoog belang voor Lodewijk XIV, die voornemens was, zich zij-
ne nalatenschap, hetzij geheel hetzij gedeeltelijk, toe te eigenen,
dat het magtige bondgenootschap, hetwelk zich tegen hem on-
der de wapenen bevond, ontbonden was. Hij toonde zich dus
bij de vredesonderhandelingen , die in 4697 te Rijswijk geopend
werden, zeer inschikkelijk, erkende Willem III als Koning van
Engeland (4), sloot met de Nederlanden een voordeelig handels-
verdrag, en gaf Spanje nagenoeg alles terug, wat het sedert den
Nijmeegschen vrede verloren had. Op die gunstige voorwaarden
sloten deze drie mogendheden in datzelfde jaar den vrede , en
Dinlschland, verlaten door zijne bondgenooten, welke het zoo
slecht had ondersteund, was kort daarop genoodzaakt, veel on-
voordeeliger voorwaarden aan te nemen, en den geheelen Elzas,
met het gewigtige Straatsburg aan Frankrijk over te laten. De
strijd tusschen de Hertogin van Orleans en den Keurvorst van
de Palts, eene der aanleidende oorzaken tot den oorlog, zou door
scheidsregters worden beslist. Deze bepaalden later, dat de Keur-
vorst in het bezit zou blijven van het land, en aan de Hertogin
eene geldsom als schadeloosstelling betalen. Eindelijk werd Her-
tog Leopold van Lotharingen, wiens land in 4670 door de Fran-
schen was bezet geworden , in zijn Hertogdom hersteld. (2).
§ 13. Aanleiding en voorbereiding tot den Spaanschen
Successie-oorlog. Dood van Willem Hl.
Koning Kauel II van Spanje overleefde den Rijswijkschen vrede
nog drie jaren. Geheel Europa had er belang bij, wie zijn op-
volger zyn zou, omdat, indien de uitgebreide Staten der Spaan-
sche monarchie , als Spanje, het koningrijk iVape/s, de Zuidelijke
(1) Jakobds II stierf iu 1701 iu FranTcrijk.
(2) Zijn vader , Kabel IV (bl. 28 iu de aauteekeniug) was in 1690 ge-
storven.