Boekgegevens
Titel: Handleiding tot de kennis der vaderlandsche geschiedenis, ten dienste van hen, die zich tot de lessen bij de Koninklijke Militaire Akademie wenschen voor te bereiden
Auteur: Mulder, Lodewijk
Uitgave: Arnhem: D.A. Thieme, 1863
2e dr
Opmerking: Tweede deel: Nieuwe geschiedenis
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-698
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201485
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Handleiding tot de kennis der vaderlandsche geschiedenis, ten dienste van hen, die zich tot de lessen bij de Koninklijke Militaire Akademie wenschen voor te bereiden
Vorige scan Volgende scanScanned page
-116
meester te maken. Gelukte dit plan, dan werden de grenzen
van Frankrijk noordwaarts tot aan de Nederlanden uitgebreid,
en die nabuurschap kon, bij de blijkbare veroveringszucht van
Lodewijk XIV, hoogst gevaarlijk worden voor de onafhankelijk-
heid der Republiek. Daar de Witt wel begreep, dat Engeland
eene dergelijke magtsvergrooting van Frankrijk niet kon goed-
keuren, knoopte hij ook onderhandelingen met eerstgenoemd rijk
aan, die insgelijks in het jaar 1662 tot een verbond van vriend-
schap leidden.
Al spoedig evenwel bleek het, hoe weinig men op die vriend-
schap kon vertrouwen. Gewelddadige aanvallen op de Nederland-
sche bezittingen in Afrika waren in 1664 het begin van een
bloedigen zee-oorlog, die drie jaren duurde, en na den luister-
rijken togt van de ruyten naar Chat/mm, in 1607 met den vrede
van Breda eindigde.
Frankrijk, dat volgens het traktaat van 1661 tot ondersteuning
van de Republiek verpligt was, had wel is waar in 1666 den
oorlog aan Engeland verklaard; maar Lodewijk XIV, vervuld
met zijne eerzuchtige plannen voor de toekomst, had er te veel
belang bij , dat de beide mogendheden, die hem later zouden kun-
nen tegenwerken, elkanders krachten door een vernielenden oor-
log verzwakten, dan dat hij door krachtdadige hulp tot het ein-
digen van den krijg zou willen medewerken.
Bij den vrede van Breda werd Nieuw-Nederland (bl. 104) aan
Engeland afgestaan, terwijl de Republiek de kolonie Suriname
in de plaats verkreeg.
Gedurende den oorlog met Engeland hadden de Nederlanders
nog oen krijg te voeren met den Bisschop van Munster (1665 tot
1666), die eenigen tijd te voren verscheidene geschillen met de
Stalen had gehad, en nu door Kakel II met geld ondersteund,
in de oostelijke provinciën viel. Ten gevolge van de verwaarloozing
der Nederlandsche landmagt, werd de verdediging aan die zijde
met weinig kracht gevoerd, en eerst nadat de Staten in het be-
gin van 1666 een verbond hadden gesloten met den Keurvorst
van Brandenburg, neigde de Bisschop van Munster tot den vrede,
die eenige weken daarna te Kleef lot stand kwam.
§ 5. Aanval van Lodewijk XIV op de Spaansche Neder-
landen. Triple Allianlie. Vrede van Aken.
Nog voor dat de vrede van Breda was gesloten , waren de eer-