Boekgegevens
Titel: Het onderwijs in de algemeene geschiedenis op gymnasia en Hoogere Burgerscholen met vijfjarigen cursus
Auteur: Kan, C.M.
Uitgave: [S.l.: s.n.], 1864 *
Opmerking: Overdr. uit: De Tijdspiegel
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 6219
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201316
Onderwerp: Geschiedenis: onderwijs, beroepsuitoefening en organisaties van de geschiedwetenschap
Trefwoord: Geschiedenisonderwijs, Gymnasia, HBS, Nederland
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Het onderwijs in de algemeene geschiedenis op gymnasia en Hoogere Burgerscholen met vijfjarigen cursus
Vorige scan Volgende scanScanned page
Het handboek van Dr. Weber zal bij
't doorloopen van de algemeene geschie-
denis in haren geheelen omvang, als leer-
boek, onderscheiden van leesboek, zeker
moeijelijk kunnen gebezigd worden; bo-
vendien geeft I)r. Weber in zijn „Rück-
blich und 8chlus£' (*) wel eenige vin-
gerwijzing, doch eene uitgewerkte ka-
rakteristiek der volkeren en eene verge-
lijking onderling treft men evenmin in zijn
werk aan. Hij let (en zie hier eene groote
verdienste van den voortrefïelijken We-
ber), hij let wel afzonderlijk op staats-
bestuur, godsdienst, kunst, litteratuur
enz., doch om naar aaideiding van dat
alles den aard eens volks te leeren ken-
nen, dat laat hij aan den combinatie-
geest des lezers over, die bij den leer-
ling zeer gering is. Op Dr. Weber's
Handboek schijnt toepasselijk, wat Dr.
Gustav Zeisz in de voorrede tot zijn
Lehrbuch der Allgemeinen Geschichte vom
Standpunkte der Kultur (f) p. VIT zoo
juist aanmerkt:
„Kaum brauche ich wohl ausdrücklich
zu sagen, dasz die allgemeine Geschichte
nicht etwa ein Conglomerat der Geschich-
te der verschiedenen Kulturzweige, der
Religion, der Wissenschaften, Künste
u. s. w. ist, sondern dasz jeder Zweig
der Kultur nur erwähnt wird in so weit
er zum Verständnisz der Individualität
des Volkes nothwendig ist und das Volk
dadurch einen Einflusz auf andere Völ-
ker ausgeübt hat."
Nogmaals dus, een meer of min vol-
ledige kennis der feiten uit de politieke
geschiedenis schijnt het doel te zijn,
waarnaar men bij de beoefeiiing der ge-
schiedenis streeft, terwijl daarentegen
het verstaan in ouderlingen zamenhang
(*) b. V, laatste editie § 228. b.
(+) Weimar, 1852.
van die feiten, waardoor een volk zijn
plaats ontvangt in de geschiedenis der
beschaving, kom laat ik het woord maar
uitspreken, terwijl het behandelen der
algemeene geschiedenis „vom Standpunkte
der Kultur" als geheel buiten de spheer
van het onderwijs gesteld wordt.
Ik kan mij zoo voorstellen, hoe me-
nig docent bij 't lezen van die woorden
zal opzien of liever er op zal neerzien.
„Wel zeker," roept of denkt menig
collega, „ook dit nog! Er ontbrak slechts
aan, dat wij gingen philosopheren en
onze leerlingen bekend maakten met de
vele en subjektieve meeningen, inzigten
en „Ansichten " die voor ons zeiven
hoogst onzeker, door hen zonder gron-
dige feitenkennis nog veel minder kon-
den begrepen worden. Een nieuwe ge-
legenheid, om het multa waarop zich
het tegenwoordige onderwijs schijnt toe
te leggen, krachtig in de hand te werken.
Misschien zou de geschiedenis ook wel
moeten dienen, om in een groote cursus-
preek 't geschiedverhaal in 't keurslijf te
dringen van de theologie des docenten ?!
In welken vorm moesten die philoso-
phische beschouwingen gegoten worden
en voor de leerlingen gebracht; in den
vorm der professorale voordragten?!"
Deze en misschien nog menige andere
bedenking zoude er tegen de laatst be-
doelde methode kunnen ingebracht wor-
den, en toch geloof ik ze ah vervolg en
slot op de uitsluitende beoefening der poli-
tieke geschiedenis te mogeii aanprijzen,
omdat zij het meest beantwoordt aan de
behoeften van onzen tijd; toch geloof
ik, dat zij de éénige ware methode is,
om én smaak gedurende de beoefening
op te wekken én resultaten bij het eind
van den cursus waar te nemen; dat zij
op verwonderlijke wijze de studie der