Boekgegevens
Titel: Het onderwijs in de algemeene geschiedenis op gymnasia en Hoogere Burgerscholen met vijfjarigen cursus
Auteur: Kan, C.M.
Uitgave: [S.l.: s.n.], 1864 *
Opmerking: Overdr. uit: De Tijdspiegel
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 6219
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201316
Onderwerp: Geschiedenis: onderwijs, beroepsuitoefening en organisaties van de geschiedwetenschap
Trefwoord: Geschiedenisonderwijs, Gymnasia, HBS, Nederland
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Het onderwijs in de algemeene geschiedenis op gymnasia en Hoogere Burgerscholen met vijfjarigen cursus
Vorige scan Volgende scanScanned page
in den Tall kommen, seinen Schülern
einen solchen unnützen Ballast aufzuladen."
Hoe moet het volgens hem zijn' p.
XI: die Geschichte vom Standpunkte der
Kultur darzustellen scheint mir nun ganz
nothwendig für den Unterricht auf Gym-
nasien"......en elders : „Mit Recht hat
man dagegen in neuerer Zeit wiederholt
geltend gemacht, dasz die Auswahl des
geschichtlichen Lehrstoffes für die ver-
schiedenen Alters- und Bildungsstufen
niclit nur quantitatif, sondern auch qua-
litatif verschieden sein musz".
Eückert's Lehrbuch der Weltgeschichte
(Leipzig, 1857), om nog een ander gevoe-
len aan te halen, het boek, waarin op
zoo uitstekende wijze de Kuituur bij de
verschillende rassen en volkeren wordt
vergeleken, heeft volgens de voorrede deze
„practische Bedeutung", dat het „ohne
eine Thilosophie der Geschichte sein zu uiol-
len, doch den gesammten behandelten
Stoff als eine organische Einheit in seinem
Verhältnisz zu der allgemeinen Idee der
Menschheit und der Gesshichte behan-
delt". — „Ich denke mir das Buch, falls
ich überhaupt zu einem Urtheile über
seine praktische Verwendung befugt bin,
ebensowohl als belebende Ergänzung des ge-
wöhnlichpTi geschichtlichen Unterrichts,"
u. s. w.
Niet minder duidelijk verklaart zich
voor de Kulturgeschichtliche methode Gui-
zot in zijn Hist, de la Civilisation en
Europe, het werk, waarin hij ten op-
zigte van de Middel-eeuwen en de nieuwe
geschiedenis zoo meesterlijk heeft getoond ,
hoe een overzigt der feiten die feiten zelve
toelicht, ze in hun zamenhang doet begrij-
pen en in "t geheugen doet bewaren (*).
(") Teregt zegt hij , pag. 8 : La portion, qu'on
à coutume de nommer la philosophique de l'histoire ,
les relations des faits entre eux, le lien qui les
Doch genoeg. De twee rigtingen, in de
beoefening der geschiedenis, waarvaji het
Volksblad (5 Maart 1803) bij de aankon-
diging van Dr. Wijnne's Geschiedenis der
spreekt, die twee rigtingen , waar-
van de eene zich toelegt op een grondig
navorschen der feiten zeiven , de andere
daarentegen „den organischen zamen-
hang der gebeurtenissen wil ontdekken en
overal de groote ontwikkelingsperioden
der zamenleving waar wil nemen", zij
moeten noodzakelijk ook bij het onder-
wijs der geschiedenis (vooral bij den zestien-
of achttienjarigen jongeling) elkander ont-
moeten en ook hier, hoewel zij eenigzins
vijandig tegenover elkander staan, el-
kander voortdurend ondersteunen.
Laat ons nu zien in hoeverre dat ge-
beuren kan, laat ons nu beproeven, of
er eene vereeniging kan tot stand gebracht
worden tusschen de methode, welke slechts
de resultaten der feitenstudie den leer-
lingen wil mededeelen, en die, welke op
den ouderlingen zamenhang dier feiten
wijst, uit die feiteji de volken leert be-
oordeelen en vergelijken, uit die verge-
lijking 't verband ^ tusschen alle naties
aantoonen, uit dat verband tot de een-
heid van alle naties, tot het menschdom
wenscht op te klimmen en dus in die
feiten het verhaal ziet van de ontwikke-
ling der menschheid.
III.
Wanneer men van Kulturgeschichte
unit, les causes, les résultats des événements, c'est
de l'histoire tout, comme les récits de batailles et
de t»us les événements extérieurs. Les faits de ce
genre sans nul doute sont plus difficiles à démêler,
on s'y trompe plus souvent: il est mal-aisé de les
animer, de les présenter sous des formes claires, vives;
mais cette difficulté ne change rien à leur nature, ils
n'en font pas moins partie essentielle de l'histoire."