Boekgegevens
Titel: Proeve van Platamsterdamsch
Auteur: Lennep, J. van; Halbertsma, J.H.
Uitgave: Deventer: J. de Lange, 1845
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 6081
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201273
Onderwerp: Taal- en letterkunde naar afzonderlijke talen: Nederlandse taalkunde
Trefwoord: Nederlands, Dialecten, Amsterdam (stad)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Proeve van Platamsterdamsch
Vorige scan Volgende scanScanned page
22
B!z. 2. IKKE, voor ik, even ^Xsdatle \oiycdat,
wanneer men met eenigen nadruk van zich zeiven
spreekt. De Fries vraagt verbaasd, als hij betigt
wordt. Ikke? Ik heb dezen vorm in de Ger-
maansche talen nergens aangetroffen dan in de
Glossen van Kero , Ihha, egomet. Overigens is
het klaar, dat uit ego moest worden eko , en dat
dus het Goth. ik, Scand. ek , Angels, ic, enz. de
tweede lettergreep verloren hebben. Het Skrt.
akam, ik , heeft ook twee lettergrepen.
FOEF, schijn van welslandigheid om een an-
der te misleiden; pots, grap. Overijssel, foefe,
id. Foef is gezegd voor foech, door eene ge-
wone verwisseling van ch roet ƒ. Hannover fie-
cheln , valsch spelen, vleijen. Bij Frisch fucheln ,
vleijen. In het Pruissische wegfukein, wegmoffelen;
tofukeJn, heimelijk in de handen steken. Het
schijnt met foeken e'e'n te zijn, dat oorspronkelijk
vouwen, in de vouw slaan, schikken, plooijen, pas-
sen of betamen beteekent. jVeder-Saxisch , Twentsch,
Overijsselsch foeke, een zak b. v. in een behang ,
valsche plooi in een kleed; Osnabr. juken , passen,
betamen. Kil. foeken , accommotare , decere. Ital.
foggia, forma , modus , ritus.
Blz. 3. NIKS, ook de stad-Friezen , voorniets.
In het oud-Saxisch is het niowiht; Angel-Saxisch
nawiht ; oud Hd. niwiht, uil ni^nwiht, eene zaak,
wezen, schepsel: geen ding, dus. Bij de zamen-
trekking van den genitivus niivihles, verloor de
volkstaal de t in niixs , en de boekentaal de k in niets
AS, voor als, gelijk de Friezen en Eiigel-
schen. Hetzelfde lot heeft de andere liquida der
long r voor de s bij de Friezen , die wees, bces ,
voor wa-rs , ba rs , warsch , baars , zeggen.
KABBEWEITJE verkleining van karwei, het
Fransche corcce. Karrewei voor karwei, en bal-
tel on voor balkon^ Zie boven bl. 15.
Ü