Boekgegevens
Titel: Inleiding tot het Lehrbuch der deutschen Sprache
Auteur: Leopold, Johannes
Uitgave: Breda: P.B. Nieuwenhuijs, 1881
Nijmegen: H.C.A. Thieme
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 6071
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201270
Onderwerp: Taal- en letterkunde naar afzonderlijke talen: Duitse taalkunde
Trefwoord: Duits, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Inleiding tot het Lehrbuch der deutschen Sprache
Vorige scan Volgende scanScanned page
-K ■
'!J
^ I
1 h
. 7
'i
i -
t:.

■ .'11
£f- .
1:
62
In plaats echter van ber, loelcfier — berjenige, tneld^er - berjenige
bcr - kan men ook alleen mcr gebruiken; ook wij Nederlanders
bezigen in dit geval dikwijls wie; b. v. ffier.leinen greunb {)at,
ifi äu befiagen in plaats van: derjenige, mclcfier !einen u. (of) Ser,
weidser feinen Sreunb ^ot, ic.
Dit Scr, 'twelk ook door berjenige en in 't Nederl. door
hij kan worden vervangen, heeft dezelfde verbuiging als het
aanwijzend en betrekkelijk vnwd. b e r (bic, bo§), behalve in den
genetief meervoud, die niet beren maar icrcr is.
Vergelijk;
beflage ba§ Soo§ Derer (van hen), bie feinen ^reunb f)abcn, en:
betloge btcjenigen Seute, beren §erä bic greunbf^aft nicfit fennt.
3cf) erbarme mid) bercr, bic ungïüdltc^ finb, en:
®ic Wrmen, beren id) mi(^ erbarmte, waren fcljr erfenntlid).
Wie nog soms mocht twijfelen of hij ber er dan wel beren
moet schrijven, denke aan 't volgende:
O) ® e r e r heeft steeds den hoofdtoon. ,
b) £ e r e r kan ook door berjenigen worden vervangen.
c) ® c r e r beantwoordt aan het Nederlandsche van hen.
d) Op ber er mag geen substantief onmiddellijk volgen.
Nu nog een woord over licrjcmgc (bte—, basjenige). Dit voornwd.
kan in het Duitsch vóór een substantief staan, in 't Nederl. nooit.
In dit geval gebruikt de Nederlander alleen die, dat, b. v. ® e r j e=
ntge Schüler, fflel(^er om fleiBigftcn ftubiert, wirb bcloljnt roerben, die
leerling, welke enz. ® a § j e n t ge ftinb, wetd;eê zc.
® c r i e n i g e (bie -, baêjenige) wordt evenzoo verbogen als b e r
groBe, ber gute jc.; -jenige wordt behandeld a\s een adjectief
voor 't welk bcr beftimmte ?(rtifet staat. In 't Nederl. wordt het
natuurlijk als een zwak substantief verbogen. (Waarom is dit
natuurlijk ?).
(ï t n 3 a b ï.
äBeiblic^.
Stejenige degene
berjenigen dergene
berjenigen dergene
biejenige degene.
Verbuiging:
Wiinnlid).
9Ï. berjenige degene
(diegene)
beêjenigen desgenen
bcmjcnigen dengene
31 benjenigen dengene.
e b r 3 O t) ï.
9}. ®iejenigen degenen, diegenen
berjenigen dergenen,-diergenen
benjenigen dengenen, diengenen
St. biejcnigen degenen, diegenen.
S)a§jenige hetgene,
datgene
beijenigen —
bemjenigen —
baSjenige datgene.