Boekgegevens
Titel: Leesboek voor kinderen over de natuur
Auteur: Hofkamp, Teunis
Uitgave: Groningen: F. Folkers, 1850
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 5980
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201211
Onderwerp: Biologie: natuurlijke historie
Trefwoord: Natuurlijke historie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Leesboek voor kinderen over de natuur
Vorige scan Volgende scanScanned page
63
zand te zien, zoo weinig gelgkt hel op gzer. Het heet dan
ijzererts. Dit erts wordt in eenen hoogen oven gedaan
en met houtskolen vermengd, even als de schelpen en
de turf in den kalkoven, zoo als wg vroeger (hl. 35)
gelezen hebben. De oven wordt aan het branden ge-
maakt en het vuur met groote blaasbalgen aangeblazen
Het ijzer smelt, de andere stoffen niet. Het gesmolten
gzer loopt door de kolen naar beneden in een' bak,
wordt met lepels opgeschept en in de vormen gegoten.
De fabrijk , waarin deze werkzaamheden verrigt wor-
den , heet eene ijzergieterij.
Eene bijzondere soort van gzererts moeten wg nu
nog leeren kennen, namelijk den zeilsteen o{magneet.
Houdt men daar ijzervijlsel bij of kleine ijzeren voor»
werpen, dan blijven die er aan hangen. Is dat niet
aardig? Eene naald op dien zeilsteen gestreken krijgt
ook deze eigenschap en legt men die naald op een
horologieglas, dan draait zij zoo lang heen en weêr
tot het eene eind naar het zuiden en het andere naar
het noorden wijst. Hebt gij zulk eene naald, dan be-
hoeft gij, bij bewolkte lucht, niet naar de zon te zoe.
ken, om te weten, waarde windstrekén zijn. De schip-
pers hebben altijd zoodanige naald bij zich, anders zou-
den zij dikwgis verlegen zijn. Hunne naald staat, in
eene houten doos met glas bedekt , op eene stift; over
de naald is een rond stuk papier geplakt, waarop de
verschillende windstreken geteekend zijn. Den gehee-
len toestel noemt men een kompas.