Boekgegevens
Titel: Beginselen der rekenkunde
Auteur: Labberton, Alb.
Uitgave: 's-Gravenhage: Gebroeders van Cleef, 1890
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 5890
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201179
Onderwerp: Wiskunde: wiskunde: algemeen
Trefwoord: Rekenkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Beginselen der rekenkunde
Vorige scan Volgende scanScanned page
58
§ 130. Deze handelwezen om getallen in andere talstelsels
te schrijven zijn toepassingen van de grondeigenschap der reken-
kunde. Alleen wordt de vorm, de sohryfwyze, van het getal
hierby veranderd, het aantal eenheden, door het getal
voorgesteld, niet.
Door te handelen als in §§ 127—129 is opgegeven, kunnen
alle vereischte bewerkingen worden uitgevoerd in het 10-tallig
stelsel. In § 127 moest men deelen, in § 128 vermenig-
vuldigen en optellen, in § 129 zoowel het een als het
ander. Hierachter (§ 136) zal een voorbeeld gegeven worden
van rechtstreeksche herleiding van een getal van het eene
vreemde talstelsel in het andere. Daarby geschieden dan alle
bewerkingen in een ander talstelsel dan het tien-tallige.
§ 131. Optelling. Al hetgeen in §§ 36—48 gezegd is van
de optelling der geheele getallen, blyft evengoed waar als niet
10, doch een ander getal, welk ook, als grondtal van het ge-
bruikte talstelsel, wordt genomen. We zullen dit met een voor-
beeld toelichten.
Zij b.v. de som gevraagd van: 3^8, 5297, Q8fe, Ie 450,
29^54, 687 e, als deze getallen geschreven zyn in het 12-tallig
stelsel. Men heeft dan:
3tS
5297
me
Ie 450
29 <54
687 e
67315.
De som van de rij der eenheden is 35, de 5 eenb. worden
neergeschreven, de 3 12-tallen by de andere 12-tailen geteld.
Zoo vindt men 3^ + 3 = 41 12-tallen ; de 1 wordt neergeschre-
ven, de 4 12^-tallen worden by de overige 2e 12--tallen geteld.
Hierdoor vindt men dan 33 122-tallen; eene 3 wordt neerge-
schreven, de andere by de 34 12'-tallen geteld. Hierdoor vindt
men dan 37 12'-tallen; de 7 wordt neergeschreven en de 3
maakt met de 3 12^-tallen, 6 12^-tallen, die nu worden neer-
geschreven.