Boekgegevens
Titel: Aanleiding tot de wiskundige aardrijksbeschrijving
Auteur: Kwantes, J.; Wijk, J. van
Uitgave: Amsterdam: S. de Grebber, 1828
2e onveranderde uitg
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 5819
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201158
Onderwerp: Astronomie: kosmologie
Trefwoord: Kosmografie
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Aanleiding tot de wiskundige aardrijksbeschrijving
Vorige scan Volgende scanScanned page
( io6 )
werkt, is toe te fchrrjven. Elke heen- en weder-
beweging noemt men eene flingering of fchomtnc-
ling, en de tijd, die een flinger noodig heeft, om
eene flingering te volbrengen, flingertijd. Daar
nu, zoo als wij zeiden, de zwaartekracht de oor-
zaak van de beweging des flingers is, fpreekt het
van zelf, dat, zoodra deze kracht verandert, het
uitwerkfel tevens veranderen moet, dat is, bij
eene vermeerdering dier kracht, moet de beweging
van den flinger in fnelheid toenemen, en omge-
keerd, bij eene vermindering van dezelve, afne-
men ; gevolgelijk, in het eerfte geval, in denzelf-
den tijd, een grooter aantal flingeringen volbren-
gen, dan in het laatfte. En inderdaad, onderfchei-
dene proefnemingen, welke dienaangaande genomen
zijn, hebben dit volkomen bevestigd, ons keren-
de, dat dezelfde flinger, die onder den Evenaar
eene geheele flingering in elke fekonde, of 3600
in een uur, volbrengt (hoedanig een den naam van
Sekonde-flinger draagt), op eene hoogere breedte
flingerende, zich fpoediger beweegt, en dus, aan-
gezien een langer flinger meer tijds befteedt, om
zijne flingeringen te volbrengen, dan een korter,
min of meer verlengd moet worden, ten einde de-
zelfde fnelheid in de flingeringen te behouden.
Verder: — wanneer de Aarde eene fferoïdifche
of platronde gedaante heeft, dan volgt ook, dat
dc graden van den Meridiaan geene gelijke uitge-
breid-