Boekgegevens
Titel: Leerboek der algemeene geschiedenis voor eenigszins gevorderden
Auteur: Kollewijn, A.M.
Uitgave: Amersfoort: A.M. Slothouwer, 1886
5e dr
Opmerking: I: De Oudheid. II: Middeleeuwen en Nieuwe Tijd
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 5487
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201029
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Leerboek der algemeene geschiedenis voor eenigszins gevorderden
Vorige scan Volgende scanScanned page
14
niet naar liooge ambten, maar naar de kennis om ze
te kunnen bekleeden. — Weest er niet bezorgd over,
dat gij niet beroemd zijt, maar zoekt u een goeden
naam waardig te maken. — De ganselie inhoud van
de leer van onzen meester ligt opgesloten in de woor-
den : „Weest oprecht van harte en hebt uwe naasten lief
als u zeiven."
Terstond na den dood van Kong-tse werd door den
koning van den vazalstaat Loe een tempel voor den
grooten wijsgeer opgericht. Het aantal zijner vereerders
nam langzamerhand toe, zonder dat zijne leer vooreerst
nog door den staat werd erkend. Toen in het begin
van de vierde eeuw hevige woelingen in China plaats
hadden, wegens ontevredenheid op de heerschende
dynastie, ontstonden er velerlei nieuwe leeringen, die
het gezag van Kong-tse dreigden te ondermijnen. Eene
dier leeringen stelde de wereld voor als niets dan
liefde te ademen (optimisme); eene andere zag m 't
menschelijk leven niets dan ellende (pessimism e). Nu
trad Meng-tse (Mencius f 288) als verdediger op van
de leer van Kong-tse, dien hij als den voortreffelijksten
aller menschen beschouwde. Hij slaagde erin, alle tegen-
standers van Kong-tse door woord en geschrift zege-
vierend te bestrijden en diens ^vereerders zoo talryk te
doen worden, dat hunne leer niet meer kon worden
uitgeroeid.
De geschriften van Meng-tse, die het viercie klassieke
boek der Chineezen uitmaken, handelen byna uitslui-
tend over staatkunde, staathuishoudkunde en zedelyk-
heid. Het godsdienstige staat er nog meer op den
achtergrond dan bij Kong-tse. Als staaltjes van Meng-
tse's denkwyze moge het volgende dienen. „Gebrek
hebben aan de zaken, welke voor het leven aanhoudend
noodzakelijk zijn, en nochtans steeds eene gelijkgestemde
en deugdzame ziel behouden, is iets, dat alleen in de