Boekgegevens
Titel: Allerlei: leesboek voor de hoogere klassen der volksscholen
Auteur: Ettinger, W. van
Uitgave: Tiel: D. Mijs, 1874
2e dr
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 3727
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200588
Onderwerp: Communicatiewetenschap: lezen
Trefwoord: Lezen, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Allerlei: leesboek voor de hoogere klassen der volksscholen
Vorige scan Volgende scanScanned page
56
Aan het eene einde van dien stok , dat in de ton
is , zit eene ronde ' plank met veel gaatjes er in.
De ton was nu vol genoeg en zy gaat aan 't werk.
Bij groote boeren doen het paarden ; sommigen ge-
bruiken Toor dit werk ook wel honden , maar onze
boerin moet het zelf doen. 't Is dan ook geen wonder
dat zij er wel eens van zweet, want een paar uren
dien stok onophoudelijk op en neer te laten gaan,
is geen gemakkelijk baantje. Dan is echter de
karn af en kan zij eens uitblazen.
Door dat gedurig op en neergaan van den stok,
ging ook telkens de plank mede ; de melk kwam
nu en dan eens door de gaatjes kijken , maar
rolde dadelijk weer naar beneden, om op nieuw
weggestooten te worden. Door die beweging brak
op het laatst het dunne vlie.sje , dat om de vetbol-
letjes zat, die in de melk dreven, en het vet kwam
als boter naar boven. Om die boter was het de
boerin dan ook te doen ; zij schept ze van de melk
af, kneedt ze nog eens goed uit, doet er wat zout
door en bergt haar in den kelder. De melk , die
nu in het vat is , smaakt zuur ; zij heet gekarnde
melk of karnemelk , en er zyn liefhebbers genoeg
voor. Gekookte karnemelk is ook een gezond eten.
Niet alle melk geeft evenveel boter , want soms
neemt de boerin ze al weg, eer de melk in de karn-
ton komt. Als de melk stil blijft staan in de groote,
ondiepe melktesten , dan komen al de vetbolletjes
van zelf naar boven. Zij zyn lichter dan de andere
deelen van de melk en drijven daarom ook. Zoo'n