Boekgegevens
Titel: Geschiedenis: een leesboek voor school en huis
Auteur: Duijl, C.-F. van
Uitgave: Groningen: J.B. Wolters, 1893
2e dr
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 3530
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200556
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Geschiedenis: een leesboek voor school en huis
Vorige scan Volgende scanScanned page
schiedenis. Meestal zijn ze uit kleine beginselen voortgekomen, ze
hebben hunne macht en hunnen invloed vermeerderd door oorlogen,
door veroveringen, door stoute ontdekkingstochten. En 't is voor
ons allen van 't grootste belang, omtrent dat alles 't een en ander te
vernemen. Maar de stoel, waarop ge zit, de schotel, waaruit gij eet,
heeft ook zijne geschiedenis, en het hoofddeksel, waarmee ge u kleedt,
het huis, waarin ge woont, de taal, waarvan gij u bedient, het
schip, waarmede ge uwe reizen maakt, — zouden ze geene ge-
schiedenis hebben ? De menschen hebben immers al zoo lang op stoelen
gezeten, uit schotels gegeten en in huizen gewoond, ze hebben al zoo
lang hunne gedachten in woorden uitgedrukt, ze hebben al zoo lang
reizen gemaakt, dat het wel wonder zou zijn, als de middelen, waar-
van zij zich bedienen, om die handelingen te verrichten, door alle
eeuwen heen dezelfde zouden zijn gebleven.
Dat is dan ook zoo niet. De ééne toestand heeft zich in de
geschiedenis van hel menschdom ontwikkeld uit den anderen: hetgeen
wij tegenwoordig beleven, is een gevolg van gebeurtenissen en van
toestanden, die vroeger waren. AVillen we recht leeren begrijpen, hoe
de maatschappij van onzen tijd in elkaar zit; waarom we zóó leven,
als we leven; waarom we geregeerd worden, zooals we geregeerd
worden, — dan moeten we noodzakelijk eenen blik slaan op het
verladene. En niet alleen op de koningen, die geleefd en op de
veldslagen, die ze gewonnen hebben, op de wetten, die ze uit-
vaardigden; maar ook en vooral op het werken en streven van
hunne onderdanen, op de steden, die ze bewoonden, op de huizen,
die ze bouwden, op de kleeren, die ze droegen. Want dan eerst
leeren wij hen kennen, wat men met recht kennen kan noemen.
Jaartallen en bloote feiten zijn een noodzakelijk bestanddeel van
onze geschiedkundige kennis: zonder die is het onmogelijk het verband
te vatten van en een juist inzicht te verkrijgen in hetgeen in vroegere
eeuwen is voorgevallen. Maar ze zijn slechts gelijk aan de dorre been-
deren van een geraamte, dat eerst een wezenlijk lichaam wordt, wan-
neer het met spieren bekleed en met leven bezield is.