Boekgegevens
Titel: Driemaal den aardbol om!: aardrijkskunde voor de volksschool in drie ineensluitende leerkringen
Auteur: Bruins, F.
Uitgave: Groningen: Noordhoff & Smit, 1882
9e, herz. dr
Opmerking: II
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 2491
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200397
Onderwerp: (Sociale) geografie, cartografie, planologie, demografie: geografie van de aarde
Trefwoord: Geografie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Driemaal den aardbol om!: aardrijkskunde voor de volksschool in drie ineensluitende leerkringen
Vorige scan Volgende scanScanned page
-76
nate, d. i. de eilandengroep van Halmaheira, de Soela-eilanden en een deel van
Celébes. De drie grootste eilanden zijn: ^TaZwa^eïVa, even zonderling
gevormd als Celébes, Ceram en Boeroe: de drie bekendste zijn: Ter-
nate, Amboina en Banda,
De vroeger streng gehandhaafde alleenhandel in specerijen beperkte de aan-
kweeking van den kruidnagelboom tot Amboina en de Oeliassers; de muskaat-
noten werden alleen op de Banda-eilanden gekweekt. Sedert jaren is dit mo«
nopolie opgeheven: toch is nog altijd Amboina met de Oeliassers de hoofdzetel van
de kruidnagelteelt; de Banda-eilanden leveren nog steeds de meeste muskaat-
noten en foelie.
Ceram is het rechte sago-eiland; Boeroe 't land van kajapoet-olie; de
S 0 e 1 a eilanden leveren veel was; Bat jan bezit goud en steenkolen; van
Halmaheira (Djilólo) wordt veel gedroogd vleesch {dinding) uitgevoerd.
De Molukken zijn meestal bergachtige eilanden; vele zijn niet
anders dan boven de zee uitstekende afzonderlijke bergen of vulka-
nen. De hoogste bergen zijn op Ceram (3200 M.) en op Boeroe
(2500 M.). Werkzame vulkanen worden op Ternate, Tidóre en
Makjan, op de Banda-eilanden (Goenong-Api = vuurberg) en op de
Zuidwester-eilanden aangetroifen. Ten N, van het eil. Wetter ver-
heft zich een vuurberg midden uit de zee. De Kei-eilanden zijn
gedeeltelijk, de Aroe-eilanden geheel vlak. Een merkwaardig ver-
schijnsel is de zoogenaamde Melkzee^ d, i. de melkwitte kleur,
welke het water van een gedeelte der Banda-Zee van tijd tot tijd
aanneemt tengevolge van millioenen uiterst kleine phosphorisch lich-
tende diertjes, welke zich in het zeewater ontwikkelen.
De bevolking bestaat uit Alfoeren: op de groote eilanden zijn
de kustbewoners meestal mohammedanen, de bewoners der binnen-
landen heidenen. Op Amboina, de Oeliassers en de Banda-eilanden
is de bevolking meest tot het christendom overgegaan. Op de
Papoesche eilanden (Waigéoe, Salawatti, Misóle, enz.) wonen Papoea's.
De Tenimher-eilanden y d. i. Timor-ldoet met de omgelegen eilandjes, worden
uit vrees voor de bevolking weinig bezocht.' Geheel anders is dit met de
Aroe-eilanden: bier ligt op het kleine eiland Wammer de haven Dobbo, de
jaarlijksche verzamelplaats der Boegineesche en Chineesche kooplieden, welke
hier met de inboorlingen een zeer levendigen ruilhandel drijven. De bewoners
van het kleine Goram zijn bekend als ondernemende zeevaarders. Overigens
zijn Ambon en Kajéli de voornaamste havens in de Molukken.
Het westelijk gedeelte van het groote Nw.-Guinéa heet onderhoorig aan den
sultan van Tidóre; zoodoende behoort het mede tot Nederl.-Indië te worden