Boekgegevens
Titel: Leiddraad bij het onderwijs in de kennis der levenlooze natuur
Auteur: Arendt, R.; Bellaar Spruyt, Cornelis
Uitgave: Groningen: Wolters, 1889
2e [gew.] dr; 1e dr.: Arnhem, 1870-1872. - 3 dl. in 1 bd
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 960
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200059
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen
Trefwoord: Natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Leiddraad bij het onderwijs in de kennis der levenlooze natuur
Vorige scan Volgende scanScanned page
125
Uit het colophoniuni stijgen weldra dampen op, die eenen aan-
genamen geur verspreiden; spoedig daarna begint het colophonium
te branden met eene walmende vlam. Houdt men een porseleinen
schaaltje in die vlam, dan zet zich daartegen een zeer fijne, zwarte
kool af, het zwartsel.
Ook de overige harsen vertoonen bij verwarming dezelfde ver-
schijnselen. Eenen aangenanien geur geven vooral wierook en m} rrhe,
die daarom voor reukwerken gebruikt worden.
24o8te Proef. Men schudt poeder van colophonium met sterken
spiritus; het colophonium is spoedig opgelost. Een gedeelte der ojj-
lossing strijkt men over papier en laat het drogen; een ander ge-
deelte mengt men met water.
Het colojjhonium wordt door sterken alcohol gemakkelijk opge-
lost; bij toevoeging van water scheidt het zich weder af Als men
de oplossing van colophonium in alcohol aan zich zelve overlaat, ver-
dampt de alcohol en laat een dun, glinsterend laagje van colopho-
nium achter.
241ste Proef Men herhaalt de vorige proef met een paar andere
harsen (schellak, dammar-hars).
Harsen zijn in sterken spiritus volkomen of bijna volkomen op-
losbaar , in verdunden spiritus rnoeilijk oplosbaar. In water lossen
zij in het geheel niet op.
242®'« Proef. Men verwarmt poeder van colophonium en poeder
van mastik met terpentijnolie. Men strijkt een gedeelte der oplossing
over papier en laat het drogen.
Harsen zijn in terpentijnolie oplosbaar.
De oplossingen van harsen in terpentijnolie of in spiritus worden
ver?tissen genoemd. Men gebruikt ze om verschillende voorwerpen
te overtrekken met een dun laagje van eene stof, die geen water
doorlaat en de lucht afsluit. Zoo vernist men koperen instrumenten
met eene oplossing van schellak in alcohol; platen en teekeningen
met eene oplossing van mastik in terpentijnolie'. Ook het politoersel,
waarmede men houten voorwerpen glinsterend maakt, is eene oplos-
sing van schellak in alcohol. Aan geverfde voorwerpen geeft men
glans door ze met een laagje vernis te overdekken.
Het brieflak wordt gemaakt door schellak met teqjentijn en colophonium
samen te smelten en onder het gesmolten mengsel eene kleurstof te roeren.