Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
707
toch wijst het werktuig eene afneming der warmte aan. De ether
verdampt zeer snel; tot het vormen van dampen wordt echter
warmte vereischt, die door hen gebonden wordt; deze warmte
moet de omgeving der verdampende vloeistof, dus ook de bol
van den thermometer afgeven en verliezen. — Ook wanneer men
den omwikkelden thermometerbol slechts met water bevochtigt,
dat de temperatuur der lucht heeft, en hem aan een lucht-
stroom blootstelt, zal het dalen van het kwik de door verdam-
ping van het water ontstaande warmtevermindering aanwijzen.
Proef /y. Eene gewone flesch worde met water gevuld en
blijve zoo lang staan tot een ingedompelde thermometer aangeeft
dat het de temperatuur der lucht heeft aangenomen. Bevochtigt
men nu een doek met even warm water en legt dien om de
flesch, dan zal na eenigen tijd de vloeistof daarin koeler gewor-
den zijn; zij heeft een gedeelte harer warmte aan de dampen af-
gegeven, die zich uit de vochtigheid van den doek gevormd hebben.
Keeds het gevoel overtuigt ons, dat het na e e n r eg e n
koeler wordt, en op heete zomerdagen koelt de lucht eener
kamer zich af, wanneer men den vloer met water be-
sprengt, beide omdat de waterdroppels de warmte, tot de
verdamping vereischt, aan de lucht onttrekken. Het aanhouden
van natte kleederen heeft eene verkoudheid ten gevolge,
omdat het menschelijke ligchaam van de warmte beroofd wordt,
die noodig is om de vochtigheid in damp te veranderen, en het
verdampen van het zweet ontneemt aan het ligchaam zoo
veel warmte, dat zelfs in de heetste landstreken de temperatuur
van het bloed niet boven de gewone bloedwarmte stijgt. W ij n
kan men koel houden door een doek, die de flesch omsluit, te
bevochtigen. In Egypte verschaft men zich in het heete jaar-
getijde uit het laauwe water van den Nijl sedert overoude tijden
een verfrisschend drinkwater, door dit rivierwater in leemen
kruiken te gieten, die niet waterdigt zijn, maar de vloeistof door
ontelbare kleine openingen doorlaten; de oppervlakte der leemen
kruiken blijft bestendig vochtig, een gedeelte van het doorge-