Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
460
binden zicli met een ander tot nieuwe stoffen, die te zamen op-
stijgen en met den algemeenen naam van verbrandingsproduk-
ten bestempeld worden. Maar de verbranding is bijna nooit zoo
volkomen, of er ontwijken met deze een aantal onverbrande
of slechts ten halve verbrande stoffen, welke aan de verbran-
dingsprodukten eene graauw zwarte tint geven, terwijl deze an-
ders, als kleurlooze gassen, geheel onzigtbaar zouden zijn. Zulk
een mengsel van hetgeen door de verbranding voortgebragt
wordt met onvolkomen of niet verbrande stoffen noemen wij
rook. Buitendien laten de plantenstoffen bij het verbranden
Ascli overblijfsel achter, dat wij a s c h noemen. De asch bestaat
uit de mineralen, welke de plant gedurende haren gi'oei aan den
grond onttrokken heeft. Onder deze komen p o t a s ch en so-
da, kalk en kiezelaarde het meeste voor.
Rook. Proef a. Boven eene kaars houde men eene flesch, zoo-
dat de onzigtbare verbrandingsprodukten daarin opstijgen. Wel-
dra beslaan de inwendige wanden met waterdroppels. Er is dus
water gevormd, dat in dampvorm opstijgt en aan de koude
wanden der flesch drupvormig vloeibaar wordt. Daar in de vlam
koolwaterstof zich met zuurstof verbindt, zoo moet er door ver-
binding der waterstof met de zuurstof water gevormd worden.
Kool- en zuurstof geven koolzuur; dat dit werkelijk voor-
handen is, merken wij, wanneer wij in de boven de vlam ge-
houdene flesch kalkwater (proef 233 h.) gieten en omschudden;
het wordt troebel, en er zinkt, nadat het eene poos stil heeft
gestaan, koolzure kalk in neder. Aan de dampkringslucht, die
langs de vlam voorbij trekt, wordt de zuurstof onttrokken, er
blijft derhalve stikstof over. Met de verbrandings-
produkten, water en koolzuur, stijgt dus ook
stikstof op; deze drie stofl'en vindt men niet alleen in elke
rookzuil, maar ook in de voor het oog onzigtbare zuü van heete
gassen, die wij boven de vlam eener goede lamp waarnemen
kunnen.
Roet. Proef b. Waanneer men boven eene olielamp of eene kaars-