Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
451
eene opening vrij en geeft aan het dak kleinere openingen, op-
dat er slechts weinig lucht toegang hebbe. Heeft de verkoling
plaats gehad, dan verstikt men het vuur door alle openingen
te sluiten. Be end e re n ko o 1, of dierlijke kool, het
zoogenoemde ivoorzwart, worden door gloeijen in ijzeren retor-
ten , gelijkende op die, welke bij de gasverlichting gebruikt wor-
den , bereid.
Tot de plantenkolen behooren ook de steenkolen, wier Stoen-
beddingen dikwijls eene uitgebreidheid van verscheidene vierkante
mijlen en eene diepte zelfs van meer dan 35 ellen hebben. Zij
zijn boomen en planten der voonvereld, door geweldige omwen-
telingen der aarde begraven en door verrotting langzaam ver-
koold. Nog zijn, in de jongere steenkolensoorten, de jaarringen
van het hout duidelijk te onderkennen.
248. Opslorpingsvermogen der kool. Opslor-
pingsver-
Proef a. Eene versch uitgegloeide en in eene geslotene mogen
ruimte, niet in water, uitgedoofde houtskool wordt aan den eenen
arm der balans gehangen, die wij voor proef 1% a. d. en 86 van
ijzerdraden zamenstelden, en door een aan den anderen arm be-
vestigd ligchaam in evemvigt gebragt. Daarop legt men de beide
armen der balans midden over het glas, zoodat zij zich niet kun-
neu bewegen, zet een bierglas met wa-
Pig. 249. °
ter naast de kool en laat ze eenen dag
lang hangen. Legt men na verloop van
dezen tijd de as der balans zoo op het
glas dat zij zich vrij kan bewegen, dan
blijkt dat de kool zwaarder is gewor-
den. Zij heeft waterdamp en lucht op-
genomen of geabsorbeerd. De kool trekt de deeltjes der
luchtvormige ligchamen met kracht aan, deze dringen, gelijk
het water in eene spons, in hare tusschenruimten en worden
door haar vastgehouden.
Proef h. Men belegt eenen trechter inwendig met vloei-