Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
425
Fig. 234.
lang het element met den toestel in verbinding en door de wer-
king niet te zeer verzwakt is. Worden nu aan c en b ook nog
geleiders met metalen handvatten verbonden, dan ontvangt hij
die ze vasthoudt een schok, telkenmale als het platinaplaatje
het puntje verlaat en dus de stroom afgebroken wordt.
Bij de aanwending van zulke toestellen komt het dikwijls
voor, dat de schokken, die zij geven, voor het doel dat men
zich daarmee voorstelt te sterk zijn; zij moeten dan in kracht
verminderd, gematigd of gemodereerd worden. Dit ge-
schiedt met behulp van den hiernevens afgebeelden m o d e r a-
t o r. Dit is een glazen buisje, van boven en van onderen door
kapjes gesloten. Het bovenste kapje kan er af
genomen worden om het buisje met water te
vullen; een koperdraadje kan door dit kapje heen
op en nedergeschoven worden en dus het uit-
einde daarvan in aanraking gebragt met, of
meer of min verwijderd van, het uiteinde van
een ander, korter koperdraadje, dat in het on-
derste kapje is bevestigd. Verbindt men nu het
knopje a aan den toestel ter plaatse waar anders
de eene cilinder daaraan zou verbonden worden
en dezen aan het knopje b des moderators, dan
zal men geen verschil in de sterkte der schok-
ken bespeuren, zoo lang de beide draadjes in het water
elkander aanraken; maar schuift men het bovenste een weinig
op, dan moet de stroom, behalve door het ligchaam, ook door
het zeer slecht geleidende water gaan (dat nu niet met zuur
vermengd, maar zoo zmiver mogelijk zijn moet), en naar mate men
de beide draadpuntjes verder van elkaar stelt, wordt de weg, dien
de stroom door het water af te leggen heeft, langer. Men voelt bij
het opschuiven van het bovenste draadje de schokken aanhoudend
in sterkte verminderen, ten bewijze dat ook deze stroomen, even
als alle andere (§ 207 ) des te zwakker worden, naarmate zij eenen
grooteren wederstand op hunnen weg hebben te overwinnen.