Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
403
noodig heeft om in beweging te geraken en waardoor hij zich
op verre afstanden laat aanwenden, waar de wijzertelegrafen
bij de verzwakking van den stroom, door de lengte der gelei-
ding te weeg gebragt, hunne dienst weigeren, is hij op de uit-
gestrekte telegraaflijnen van Noord-Amerika bijna uitsluitend
in gebruik, en komt hij ook, waar anders wijzertelegrafen in
zwang zijn, voor regtstreeksche correspondentie tusschen zeer
verwijderde stations, bijv. Berlijn en Hamburg, Berlijn en Min-
den, Minden en Keulen, alleen in aanwending.
a. De seintooner van den telegraaf van Morse is een
toestel tot het schrijven, althans in blijvend zigtbare teekens
uitdrukken, der door het andere station gezondene dépêches.
Een electro-magneet E, waarvan de teekening slechts de
eene helft vertoont, is loodregt met naar boven gekeerde polen
op een voetstuk geplaiitst; boven dezen zweeft een ijzeren anker
A, gedragen door het eene einde van een tweearmigen hefboom,
die aan zijn andere einde eene schrijfstift B draagt. In de
nabijheid der schrijfstift zijn twee rollen aangebragt; die, welke
zich boven de stift bevindt, is daar, waar deze bij het opstijgen
ze aanraakt, rondom van eene vlakke groef voorzien en zoo digt
bij de andere rol, dat beide door, wrijving eene strook papier
van een duim breedte met zich voorttrekken, wanneer zij gedraaid
worden. Hare gelijkmatige beweging wordt door een radenverk
voortgebragt, dat door een gewigt gedreven wordt; de strook
papier wikkelt zich van eene groote rol af, en de schrijfstift is
van het hardste staal gemaakt; zij wordt nooit stomp en maakt
de indrukken in het papier zonder het te scheuren, scherp ge-
noeg om gemakkelijk waargenomen te worden. Digt bij de schrijf-
stift is aan den hefboom eene spiraalvormige veêr F beves-
tigd, die hem naar beneden tracht te trekken, zoo ver eene
onder tegen den hefboomsarm drukkende stift het toelaat.
De schrijfstift drukt slechts tweederlei teekenen, punten
en strepen. Zoodra namelijk een galvanische stroom slechts
voor een oogenblik de draadwindingen van den electro-