Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
309
Proef b. Het deksel worde op de gomplaat gezet en met
een bolletje aan een zijden draad genaderd. Het bolletje wordt
door het deksel aangetrokken, zal het missehien aanraken en
er eleetrieiteit van ontvangen. Brengt men daarop eene gewre-
vene pijp lak bij het bolletje, dan wordt het door haar afge-
stooten ; het heeft dus negative eleetrieiteit. Bij gevolg heeft
het op de gom liggende electrophoor deksel
vrije negative eleetrieiteit. Van zijne beide electrici-
teiten wordt de negative door de gomplaat afgestooten, niets
houdt haar terug, en zij stroomt in eiken geleider, die het dek-
sel aanraakt.
Proef c. Om aan het liggende deksel zijne vrije electri- Gewoon
citeit geheel en al te ontnemen, rake men het met de hand aan gebruik
en ligte het dan aan de isolerende koorden op. Brengt men dan electro-
den knokkel in zijne nabijheid, dan verkrijgt men uit het dek- phoor.
sel eene vonk, ten minste reeds op den afstand van een of twee
duim.
Men herhale deze gansche handelwijze. Het deksel, welks
koorden men met de linker hand vasthoudt, wordt op de plaat
gezet; terwijl het er nog opligt, rake de regter hand het aan;
na het opligten worde het met een bolletje aan een zijden draad
genaderd, waaraan het eleetrieiteit mededeelt. Door een gewre-
ven glazen cilinder wordt dit bolletje afgestooten, een teeken,
dat het positief electrisch geworden is. Het na eene aanra-
king opgeligte electrophoordeksel bezit sterke
positive eleetrieiteit. Eaakt men namelijk het deksel
aan, terwijl het nog ligt, dan wordt er negative eleetrieiteit uit
weggeleid, maar de positive kan er niet aan ontnomen worden,
omdat zij door de negatief electrische gomplaat aangetrokken
en gebonden wordt. Uit deze boeijen wordt zij echter vrijge-
maakt , zoodra mj het deksel van de plaat opligten en op een
afstand, waar de heerschappij der geëlectriseerde gom ophoudt.
Diensvolgens hebben er bij het gebruik van den electrophoor
de volgende verschijnselen plaats. Door het opzetten van