Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
321.
Fig. 111.
Proef d In eene koord worde eene lus gemaakt, naauwer
dan de reageerbuis. Zij wordt over den steel van den zuiger ge-
schoven, rust op de opening van de buis, en hare
einden hangen aan beide zijden naar beneden. Zij
worden zamengeknoopt en daaraan, als bij proef A,
eene schaal of doos gehangen. Doet men er gewigten
in, of houdt men met de eene hand den zuiger,
dan drukt de lucht de buis naar boven, en de gewig-
ten trekken ze naar beneden, zoodat men ze
bij hun overwigt met de andere hand zal moeten op-
vangen. Men zal vinden, dat er juist even zoo veel
gewigten noodig zijn om de buis naar beneden van den
zuiger los te rukken, als er bij de vroegere proeven
noodig waren om den zuiger naar boven los te ruk-
ken , of dat de drukking der lucht naar boven even
zoogrootis als die naar beneden.
Proef e. Wanneer de zuiger goed sluit, houde men de
reageerbuis horizontaal en trekke den zuiger naar de regter zijde;
de zelfde drukking der lucht, van regts af werkende, zal
hem terug bewegen. Eindelijk houde men de buis met hare ope-
ning naar delinkerzijde of in schuine rigting;van
alle z ij d e n zal zich tegen de luchtledige ruimte aan de tegen-
overgestelde zijde van den zuiger de zelfde drukking der lucht
werkzaam toonen.
109. De drukking der lucht als werking der door
hare zwaarte voortgebragte spankracht. De pas waargeno-
Kr&cnt,
door de mene verschijnselen van de drukking der lucht zijn een gevolg van
en Xuk ^^^ spankracht der lucht, door hare zwaarte voortgebragt. Het
king, door gewigt det bovenste luchtlaag drukt op de naast oüder haar lig-
^t geüde, en het gewigt van beiden op de volgende, lagere. De on-
Kr^Cnt
bewerkt-der s te luchtlagen worden derhalve door de zwaarte der
hoogere lagen zamengedrukt en zijn digter dan de bovenste,
gelijk de waarnemingen, bij het beklimmen van bergen en bij