Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
321.
De kennis dezer onvolkomene proefnemingen bragt in 't jaar Halley's
1716, toen er een engelsch schip gezonken was, welks schatten
men wenschte te redden, den Engelschman Edmund Halley
op de uitvinding der duikerklok. Zij had de gedaante van eene
groote, van onder opene torenklok, was acht voet hoog, met
lood overtrokken en, opdat zij voor omslaan beveiligd zou zijni
aan den benedenrand met gewigten bezwaard. Van boven was
een sterk, gewelfd glas ingezet, waardoor het daglicht kon vallen,
en aan de binnenwanden waren banken bevestigd. Dewijl de
lucht door het ademhalen der duikers eene verandering on-
dergaat en langzamerhand geheel ongeschikt wordt voor de in-
ademing , werden er van het schip, aan welks mast de klok
door middel van een sterken kabel bevestigd was, met lucht
gevulde blazen neergelaten en door de duikers onder de klok
geopend. Halley zelf daalde met vier andere personen in zijne
klok bijna 20 ellen diep tot op den bodem der zee neder. Daar
nu de kracht, met welke de gewone dampkringslucht op de klok
drukt, gelijk staat met de drukking eener waterkolom van ruim
10 ellen hoogte, zoo ondergaat de in de duikerklok afgeslotene
lucht op eene diepte van 10 el de dubbele drukking, die van het
water en van de daarop rustende lucht; door de dubbele drukking
wordt zij op de helft harer vorige ruimte zamengeperst. Op eene
diepte van 20 ellen wordt zij door eene dubbel zoo hooge kolom
water en door de dampkringslucht, dus door eene drievoudige
kracht, in het derde deel harer vroegere ruimte zamengedrongen,
is drie maal zoo digt en heeft drievoudige spankracht. Daarom ge-
voelden de duikers eerst eene sterke drukking in de ooren,
waaraan zij zich intussehen weldra gewenden. Door het openen
der neergelaten blazen wisten zij al het water uit de klok te
verdrijven ; zij hadden licht genoeg om te kunnen lezen. Halley
vertoefde anderhalf uur onder de klok, en zijne onderneming
werd met een gelukkigen uitslag bekroond.
De nieuwere duikerklokken zijn van gegoten ijzer en hebben Nieuwe-
de gedaante eener van onder opene vierkante kast van 1,5 a 2 re dui-