Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
120
klimmen heeft hij zijne geheele snelheid verloren, en de zwaar-
tekracht voert hem terug om hem in den loodregten stand te
brengen. Doch weder komt de wet der inertie in aanwending;
de kogel stijgt terug keereude omhoog en komt, door de lucht
en de wrijving van den draad eenigzins opgehouden, wederom
niet geheel tot de hoogte, van welke hij neergevallen is. De
aan den draad hangende kogel beweegt zich op die wijze heen
en weer in cirkelbogen, die steeds kleiner worden, totdat de
beweging ophoudt waarneembaar te zijn. De beweging van
den kogel is eene schommelende; hij is in slingerende b e-
weging gebragt.
Ieder hangend ligchaam, in slingerende of schommelende be-
weging gebragt, noemt men een slinger, en er is geen eenvou-
diger slinger dan een draadslinger, bij welken de draad zoo ligt
moet zijn, dat zijn gewigt bij dat van den kogel volstrekt niet
in aanmerking komt. Den duur eener schommeling of
den s 1 i n g e r t ij d rekent men van het begin van den val tot
aan het einde der klimming; iedere loop naar de eene zijde maakt
eene slingering uit, even zoo iedere teruggang. De cirkelboog,
door den slinger doorloopen, heet de slingerboog. De proef
leert, bijzonder wanneer men den schommelenden slinger aan
zich zeiven overlaat en eerst na verloop van circa vijf minuten
weder waarneemt, oogenschijnlijk dat de slinger bogen steeds
kleiner worden.
Eerste ^^ Even lange duur van alle schommelingen eens
wet des slingers.
slingers. p r o e f a. Den in de voorgaande proef gebruikten draad-
slinger late men in kleine bogen heen en weder slingeren
en telle, terwijl men een zakhorologie in de hand neemt, hoe
veel schommelingen de slinger gedurende de eerste minuut uit-
voert. Daarop late men den slinger ongehinderd en onopgemerkt
verscheidene minuten lang verder slingeren. Omtrent in de vijfde
minuut telle men de slingeringen weder; de slingerbogeu zijn