Boekgegevens
Titel: De globe: aardrijkskundig schetsboek voor school en huis
Auteur: Bos, P.R.
Uitgave: Groningen: J.B. Wolters, 1880
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 200 E 3 (atlas)
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200007
Onderwerp: (Sociale) geografie, cartografie, planologie, demografie: (sociale) geografie: algemeen
Trefwoord: Geografie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   De globe: aardrijkskundig schetsboek voor school en huis
Vorige scan Volgende scanScanned page
289
bereikt, die het dal begi'enst. Hier krioelt het van menschen, alsof 'teen
bijenzwerm ware: overal komen menschen uit de gele wanden te voor-
schijn. Millioenen leven in de noordelijke provinciën van China in
holen, die zij in 't löss hebben uitgegraven. Zij worden aangelegd in
de löss-wanden, waar deze aan de dalen grenzen of in terrassen afdalen.
Door de ondervinding geleid, weet men die wanden te kiezen, welke het
best stand houden. De meeste woningen vormen eene soort van kolonie
met ééne deur en verscheiden vensters. Eene binnendeur in een dunnen
löss-wand, dien men inwendig heeft laten staan, leidt van het eene vertrek
in het andere. Uit de fijngewreven löss-mannetjes wordt eene soort van
cement bereid, waarmee de wanden en de plaats waar men anders de
kozijnen zou vinden, worden bestreken. Daardoor krijgt de woning meer
vastheid en wordt ze tevens droger. Men heeft zelfs geheele paleizen in
het löss uitgegraven, die met gevels van gehp-kken steen voorzien zijn.
Deze woningen zijn goedkoop, des winters warm en 's zomers koel En
daar boven op de lössvlakte groeit het koren, zoodat het landschap van
benedenaf gezien weinig op eene landbouwstreek gelijkt, wanneer ten minste
niet de halmen over den rand hangen.
Ook in een strategisch opzicht zijn de löss-gewesten van belang. De
troepen kunnen er moeilijk door trekken. De verdediging van enkele pun-
ten is daarom voldoende om een leger tegen te houden. Is het den vijand
echter gelukt zich in eenige schuilhoeken in deze streken te nestelen, dan
kan hij zeer lastig worden door herhaalde strooptochten, 't Is daarom dan
ook het streven der Chineesche keizers geweest, te zorgen voor eene goede
verdediging van den hoofdtoegang naar een löss-gebied. De vesting Toeng-
kwan aan de groote kniebocht van den Hwang-ho heeft daaraan hare be-
langrijkheid te danken.
BAGDAD EN ZIJNE BEWONERS.
Dar-es-Salem —• „stad des Heils!"... Zoo wordt in de acten van de
ministerien te Stamboel nog tegenwoordig de vilajets-stad Bagdad,, het
vroegere middelpunt van een Mohammedaansch wereldrijk, genoemd, en
de lichtgeloovige westerling denkt bij dien naam aan iets fabelachtig schoons
en groots. Maar helaas, die naam is een erfstuk van een schitterend ver-
leden , en de kloof tusschen dat verleden en het jammerlijke heden is niet
te dempen.
Wat de reiziger van de „stad des Heils" het eerst te genieten krijgt,
is de vreeselijk verwoeste en verdorde laagvlakte van Mesopotamië, waarin
zij ligt. Eens was het sultan Moerad IV mogelijk bij de belegering der
r. R. BOS, Globe. 19