Boekgegevens
Titel: Nederlandsche volksoverleveringen en godenleer
Auteur: Bergh, Laurens Philippe Charles van den
Uitgave: Utrecht: Johannes Altheer, 1836
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: 1197 C 36
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200001
Onderwerp: Sociologie: folklore, volkskunde: algemeen
Trefwoord: Volksverhalen (teksten), Mythologie, Nederland
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Nederlandsche volksoverleveringen en godenleer
Vorige scan Volgende scanScanned page
58
» ter, bij bet opmaken der vonnissen, door zekere
» wereldlijke personen, hetzij uit den adel of uit
» den vi-ijen stand, beui-tswijze , bijgestaan: want
» elk werd door zijns • gelijken beoordeeld." —
Behalve deze godgewijde priesterschap had ook
de tooverkunst hare afzonderlijke beoefenaars; men
vond tjoenders en tjoensters, heksen, geestenban-
ners , wichelaars, onttjoenders, kwaadzieners, waar-
zeggers , droomuitleggers en starrekijkers. Dezen
stonden onder het volk in aanzien, en werden door
de wetten beschermd, totdat het Christendom de
overhand kreeg. De knoffelbanden en wichelroeden
van een gewijden hazelaar vervaardigd , zijn waar-
schijnlijk nog van hen afkomstig.
Na deze beschouwing van den aaid der Friesche
godsdienst in het algemeen, blijft ons nog overig
de sporen van haar kaï-akter en het aanwezen van
plaatselijk bijgeloof en bijzondere plegtigheden op-
tegeven.
Als een blijk hoezeer de staatkunde met de gods-
dienst vereenigd was, komt dan bovenal de oude,
in de heidensche tijden bestaande verdeeling des
lands in aanmerking, namelijk in gewesten, (de zeven
zeelanden) marken, en hammerikken of kerspe-
len. Elk gewest, elk distrikt, elke mark had
zijnen bijzonderen beschermgod, door een priester
en opziener der mark bediend. Zoo ook elk ge-
slacht, ten minste de adelijken, en de huisvader
was deszelfs priester en offeraar.
Een ander blijk is de bewaring van het heilige