Boekgegevens
Titel: Natuur- en huishoudkundig handboek
Serie: Verhandelingen, uitgegeeven door de Nederlandsche Maatschappij: tot Nut van 't Algemeen ;, 15: 2
Auteur: Stant, Cornelius
Uitgave: Amsterdam: C. de Vries, H. van Munster en zoon, J. van der Heij, 1814.
Maatschappij: tot Nut van 't Algemeen.
Opmerking: Bevat: Antwoord op de prijsstoffe: Een natuur- en huishoudkundig handboekje / door Cornelis Stant
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-930
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_206414
Onderwerp: Geneeskunde: voeding (persoonlijke gezondheidszorg)
Trefwoord: Voedingsstoffen, Voedselveiligheid, Voedingsleer, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Natuur- en huishoudkundig handboek
Vorige scan Volgende scanScanned page
m
■ iV
ril
fV



( 48 )
geheel Van ontzejïd worden, zoo bekleedt bij dien toch
in ccneu veel lageren rang dan de overige fpijzen, welke
het dierenrijk oplevert, en btflaat alzoo eene min nood-
zakelijke plaats. Evenwel is bij in ons waterig en
alzoo vischrijk Vaderland van een zeer uitgeftrekt ge-
bruik; want behalve dat hem onder de behoeften' der
weelde eene voorname plaats is ingeruimd, eet men
hem bij den gemeenen inan'-en aan de oevers van zeeën
en rivieren vrij algemeen. Waarom ook de waakzaam-
heid van 's Lands overheden op dit onderwerp is ge-
^ vestigd , en belangrijke keuren daaromtrent zijn vast-
' gi^lleid.
Daar alle visch , volgens het gevoelen van aanziene-
Vijke geleerden , waar onder het genoeg is scjoppius,
isiontesquieu cu frank te tellen, éene bij:?:'on-
dere gerchiktheid toegelchreven wordt, om den wellust
op te wekken, waar aan de talrijkheid van kinderen,
ïn de plaatlen aan de zee gelegen, wordt toegelchre-
ven , en waar van de ontfteking aan de fchaanidcelen,
welke in het Brunsmjkfchc beiden de geflachten zoo
dikwerf aantast, en welke men afleidt van bet veelvuldige
gebruik van Bokkuig en Puitaal, welke in die landen
tot walgens toe worden gegeten, een nader bewijs, al-
thans van den plaatfelijken invloed der eigenaardige visch-
Icherpte , fchlint op te leveren, zoo moet deszelfs gebruik
inet dan onder gepaste voorzorgen worden toegedaan
nan jongelingen , en anderen wien het inwilligen der
geflagtsneiging ordesbalve, als anderzins, verboden is.
Ilier uit kan deze algemeene regel mede worden afge-
leid: dat men nimmer aan een gemengd gezelfchap visch
als een hoofdvoedfel voorzette, maar denzelven, offpaar-
zaam toediene , of door andere fpijzen fpoedig doe ver.
vangen; te meer, daar vcle geleerde Sclirijvers over de
kvensregeling, de vischfpiizen als ongezond opgeven..
Z IMMERMAN zcgt, dat het veelvuldig visch eten iu
Holland de inwoondcren tot flepende ziekten doet ver-
vaUen; dat deze en andere llijmerige fpijzen en'de kaas
aanleidinï geven tot Heen in de blaas (*); en «al-
ler getuigt: dat het veelvuldig gebruik van visch eene
fcherpie in het bloéd te weeg brengt, waar uir fchurft,
ontvellingen, luisziekte, fcheurbuik, kwaadaardige zwe-
ren en koörtfen ontdaan. Ook in de dieren, die met
visch
C) L. c. .
\f