Boekgegevens
Titel: Natuur- en huishoudkundig handboek
Serie: Verhandelingen, uitgegeeven door de Nederlandsche Maatschappij: tot Nut van 't Algemeen ;, 15: 2
Auteur: Stant, Cornelius
Uitgave: Amsterdam: C. de Vries, H. van Munster en zoon, J. van der Heij, 1814.
Maatschappij: tot Nut van 't Algemeen.
Opmerking: Bevat: Antwoord op de prijsstoffe: Een natuur- en huishoudkundig handboekje / door Cornelis Stant
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-930
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_206414
Onderwerp: Geneeskunde: voeding (persoonlijke gezondheidszorg)
Trefwoord: Voedingsstoffen, Voedselveiligheid, Voedingsleer, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Natuur- en huishoudkundig handboek
Vorige scan Volgende scanScanned page
' ( 130 )

het nageregt goede , rijpe fruiten , ook dan , wanneer
befmettelijke ziekten,en zelf de RoOdeloop, heerfchen,
en men zal zijne huisgenooten eene heilzame artfenq
verfchaffen, of een voorbehoedmiddel tegen dezelve
toedienen; wel te verftaan, gelijk gezegd is, met in
achtneming van matigheid in het gebruik.
Van alle onze inlandfche vruchten, opdat ik dit nog
aanmerke , zijn de Kersfen het verfrisfchcndfle en het
minst bezwarende, zoodat zij, zonder nadeel, nog al
in eene groote hoeveelheid, kunnen gebruikt worden.
De Perziken moeten, om hare waterige zelftandigheid,
en omdat zij ligt winden en opfpanningen verwekken , /
niet door zwakke magen gegeten worden ; terwijl de
Abrikozen en Kanteloupen een zeer werkzaam verterings-
vermogen vorderen.
Er beftaat een zeer groot onderfcheid tusfchen
raauwe en gekookte vruchten: want het koken ont-
bindt vele gazfoorten , die nu winden zouden veroor-
zaken; maar ook, vele vruchten verliezen door het ko-
ken veel van haren fmaak en van hare geheele zamen-
ftelling , zoodat men ze niet veilig aanbevelen kan.
Bij het toebereiden derzelven moeten daar zulke dingen
worden bijgedaan), die haar deels voedzaam maken,
deels het veroorzaken van winden tegengaan. Hierom
doet men er fuiker bij; kookt ze met melk- en meel-
fpijzen , en vermengt er wijn en fpecerijen mede. —
Door het droogen en bakken gaat het grootfte deel der
'waterige ftof en het zuur verloren; de vruchten wor-
den daardoor zoeter, voedzamer en ligter verteerbaar,
waarom ook gedroogde Appelen, Pruimen en Kersfen
geheel anders werken als ze gekookt zijn,dan wanneer
zij in haren raauwen toeftand gebruikt worden.
Eene waarfchuwing , die vooral den kinderen niet
genoeg kan voorgehouden worden, is, dat, bij het gebruik
van fteenvruchten, als Abrikozen , Pruimen, Kersfen,enz.
de kernen of pitten moeten weggeworpen worden ; eene
waarneming , waarin doorgellikte Pruitïienfteenen den
dood, na een fukkelend leven, hebben veroorzaakt,
heeft BALDINGER aaugetcekend (♦).
De Citroenen, Limoenen, Chinaas- en Oranje-Appe-
len , zijn onder onze landgenooten te wel bekend, eu
wor-
(*) Neues Magazin, X_ th. 201 f. fq. Zie ook SammL
muferl, abh. zum gebrauehc pract. Aertze,\. IV.