Boekgegevens
Titel: Natuur- en huishoudkundig handboek
Serie: Verhandelingen, uitgegeeven door de Nederlandsche Maatschappij: tot Nut van 't Algemeen ;, 15: 2
Auteur: Stant, Cornelius
Uitgave: Amsterdam: C. de Vries, H. van Munster en zoon, J. van der Heij, 1814.
Maatschappij: tot Nut van 't Algemeen.
Opmerking: Bevat: Antwoord op de prijsstoffe: Een natuur- en huishoudkundig handboekje / door Cornelis Stant
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-930
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_206414
Onderwerp: Geneeskunde: voeding (persoonlijke gezondheidszorg)
Trefwoord: Voedingsstoffen, Voedselveiligheid, Voedingsleer, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Natuur- en huishoudkundig handboek
Vorige scan Volgende scanScanned page
C 124 )
genooten is beftempeld. Het is daarom van het uiterfte
aanbelang de onderfcheidene kenteekenen te weten, waar-
door de gevaarlijke van de eetbare onderfcheiden wor-
den , zoowel als die waaraan men de laatfte kan kennen.
Volgens GMELIN zijn een onaangenaam uiterlijk
aanzien , eene donkerblaauwe , zwarte, groene of ge-
lijk de Paauweftaart, afwisfelende verwe, eigenfchap-
pen, die niet goeds doen vermoeden. Wanneer daaren-
boven de Champignon een bedorven reuk heeft , of
ipoedig tot bederf overgaat;. wanneer dezelve in het
koken harder wordt, dan zij raauw geweest is; wan-
" neer zij zeer kleverig en taai is, of eenen hollen fteel
heeft, zoo heeft men gegronde redenen, om zich voor
derzelver gebruik te wachten (*).
Daar men, echter, in Bohemen en Siberiên meest alle
de voorkomende Paddeftoelen eet; daar h a l l e r ver-
zekert, dat de Zwitfers gebruik maken van meest
alle de Paddeftoelen, welker ftelen zij vast vinden, en
daarentegen verwerpen, die eenen hollen fteel hebben;
en zuck-ert verzekert, dat men in Neder - Laußtz
eene foort van Paddeftoelen, die aldaar Liebritzen ge-
naamd worden, zonder nadeel eet, en welke op zeer
vele andere plaatfen vergiftig zijn: zoo fchijnt het
zeker te wezen, dat, de eetbare Paddeftoelen hare
fchadende hoedanigheid niet oorfpronkelijk bezitten,
maar dezelve verkrijgen, zoowel van den aard des gronds,
als door te lang daar op te blijven ftaan, en dit
laatfte is oorzaak, dat zij zwartachtig, blaauw of rood
worden, (f) Derzelver gebruik is "dus altijd gevaar-
^ lijk,
(*) Deze regelen zijn, echter, in het algemeen, aan uit-
zonderingen onderhevig. Bij voorbeeld , omtrent de holle
fteel, want de Mamvormige Kampernoeljes QAgaricus r.iammo-
fus ZO de gemeene Moucerom of de in alle keukens zoo be-
roemde Morilje^s (^Phallus ««/Z^w/z/iZ,.) hebben allen eenen hol-
len fteel. De lekkere Kampernoelie QAgarieus delieiofus L.')iin da
Knodszwam_ (Clavaria Coralloides L,') zouden door hare kleur
verdacht zijn, indien de ondervinding hare onfchadelijkheid niet
geleerd had ; zocwel als van de veelkleurige onverdeelde
Kampernoelie QAgaricus integer Z.) Terwijl integendeel de
peperachtige QAgaricus piperatus Z.) in weerwil van hare
blanke kleur, kwaadaardige uitwerkfelen heeft. De fpekach-
tige QAgaricus lardofus) en de witte Kampernoelje (^Agari~
cus albus') zijn onfchadelijk cn echter kleverig, enz.
(t) Lemery trfiité des DrQg.fimpl. Art. Champignon,
m