Boekgegevens
Titel: Natuur- en huishoudkundig handboek
Serie: Verhandelingen, uitgegeeven door de Nederlandsche Maatschappij: tot Nut van 't Algemeen ;, 15: 2
Auteur: Stant, Cornelius
Uitgave: Amsterdam: C. de Vries, H. van Munster en zoon, J. van der Heij, 1814.
Maatschappij: tot Nut van 't Algemeen.
Opmerking: Bevat: Antwoord op de prijsstoffe: Een natuur- en huishoudkundig handboekje / door Cornelis Stant
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-930
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_206414
Onderwerp: Geneeskunde: voeding (persoonlijke gezondheidszorg)
Trefwoord: Voedingsstoffen, Voedselveiligheid, Voedingsleer, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Natuur- en huishoudkundig handboek
Vorige scan Volgende scanScanned page
h\
( no )
le zijn, vrijpleiten {*)-, echter moet deze vrees, zoo'
als uit het dagelijksch onlchadelijk gebruik blijken kan,
zoo niet geheel ongegrond, altiians zeijr overdreven
geacht worden.
Hoe zeer deze wortel over het algemeen eene lijmige,
nieelacinige zelfilandigheid en eenige f'uikeritof bezit,
is deze eigeni'chap zeer verfchillend naar de onder-
fcheidene oorden, waar de Aardappelen geteeld worden»
Die, welke, in ons Vaderland, Zeela/id o-plevcn, en
vooral in het Land vati Cadfand gewonnen worden ^
houdt men voor de beste en. de voedzaaralle. Zij wor-
den ouderi'cheiden in Zomer- en Wiiiter-Aardappelen;
van de eerften telt men twee (oorten : floelematters ,
die wit en waterachtig zijn , en gelen, die de eerften
ver overtreffen.
f-Iet kenmerk van eenen regt goeden Aardappel is:
dat hij rijp z'y, inwendig fchoon, witachtig geel van
Ideur en zónder vlakken zich vertoone; krachtig van
reiik,en eenen zuiveren gelijkmatigen l'inaak hebbe(t} ;
gekookt zijnde, moet hij meelachtig zijn. Men wachte
zich voor die, welke op eenen voclitigen grond ge-
teeld zijn. Ivoele en natte zomers geven dec rite Aard-
appelen. ]\len heeft wel eens droevige gevolgen door
deze zien veroorzaken; of dit hun eenigzins in de ei-
genfchappen , die hun geflacht eigen zijn, doet deelen,
mogen meer kundigen ten de'zen aanzien, dan ik ben,
bedislén, zoovvel als nauwkeurige daaromtrent in het
werk geftelde proeven. Onrijjie en ontijdige Aard-
appelen, en deze z'ijn groen (§) en waterig, veroor-
zaken ligteiijk buiksontlastiiigen en loop. Pfaff, in
J^/c/, heeft bewezen, dat: hoe zeer jonge Aardappelen
onfmakeUiker ziin, deze evenwel dezelfde bellanddeelen
bevatten, als die later gerooid zijn ; terwijl tevens de
ondervinding leert, dat haar gebruik geheel onfchade-
lijk is. Het best is den nieuwen Aardappel, in ge-
wone jaren, niet te eten voor Augustus; en ten einde
hij niet waterig worde door de bereiding, maar fmake-
lijk
(*) B o e r n e r, Med. Legal, p. 6i, en h o p p e , bericht vott
Erdäpfeln.
Ct) Eelhart, enz I 34.
C§ j Cf. Ludwig, ever de Aardappelen, p. 2i.
f: