Boekgegevens
Titel: Natuur- en huishoudkundig handboek
Serie: Verhandelingen, uitgegeeven door de Nederlandsche Maatschappij: tot Nut van 't Algemeen ;, 15: 2
Auteur: Stant, Cornelius
Uitgave: Amsterdam: C. de Vries, H. van Munster en zoon, J. van der Heij, 1814.
Maatschappij: tot Nut van 't Algemeen.
Opmerking: Bevat: Antwoord op de prijsstoffe: Een natuur- en huishoudkundig handboekje / door Cornelis Stant
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-930
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_206414
Onderwerp: Geneeskunde: voeding (persoonlijke gezondheidszorg)
Trefwoord: Voedingsstoffen, Voedselveiligheid, Voedingsleer, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Natuur- en huishoudkundig handboek
Vorige scan Volgende scanScanned page
( loa )
pinden (lomp uitloopt en zeer breekbaar is. Zij bcr
vat veel fuikerdof niet plantentlijm vereenigd, maar wei-
nig voedend meel; de Japanfche Rijst, hoezeer heel
klein van korrel, bevat de meeste lijniitof.
Van die, walke in liuropa gebruikt wordt, is de
Carolina Rijst voor de beste gehouden,-omdat zij dc
grootfre cn w'itfte korrelen geeft. Ook geeft de echte
Carolina Rijst eene flaauwe muscusreuk, als zij met
water . gekookt is. —- Mtn gebruikt hedendaags veel-
Alilaneefche Rijsr, die kleinder van korrel is, minder
zuiver en tevens beterkoop: maar deze hare voedende
krachten fiaan tot hare mindere prijs in eene geliike rede.
Over het algemeen ftaan de voedfelkrachten van de
■Rijst beneden Rogge, Tarwe cn Garst; echter is zij
^emakkeli'k te verteren , omdat het lijmachtige deel
de overhand heeft en in waier ontbindbaar is; daarom
levert zij een gefchikt voedfel op voor die genen, wel-
ke weinig beweging maken, voor zwakke magen en
voor zieken. Zij is, volgens bergius, ongeichikt
om tot brood gebakken te worden, want hoe fchoon
het, gebakken zijnde, zich ook voordoet, vindt men
altoos harde deelen van het meel in het zelve, die
moeijelijk lijn te kaauwen cn te ombinden zijn. Ook
is het bezwa'aivijk tot gesting te brengen, en zoo dit
al gelukt, flaat het dikwijls onder het bakken neer (*).
Men moet de Rijst nooit heet gebruiken. Bont
"zegt danr van, dat zij de zenuwen hoogst fchadelijk
is j en dat zij op Amboina en Batida eene zwakheid
vnn bet gezigt, en zelfs ware blindheid veroorzaakt;
\vaarom de Maleijers en Javanen zich van hete Rijst
wachten (t> Sommige gisfen in het veelvuldig gebruik
der Milanefchc Rijst eene oorzaak gevonden te hebben
van eene bijzondere ziekte, welke zich bij uitfluiting
in het Milanefche vertoont en Pclagra genoemd wordt (§),
De "Rijst, in waier gaar gekookt zijnde, deelt aan
hetzelve eene flijmcrigheid mede, welke eene uitmun-
tende flijlïel 5 vooral voor bont goed, verfchaft, en
w^'ar van de zuinige Huismoeder voorzeker het gepaste
gebruik niét zal verzuimen.
7. De Gierst is eene, hoe zeer niet min gewone,
ech-
e) L. cl. 293.4.
- Med, Indornm ^ 42 en Sp.
(§) cullen, ^nfaugsgr, der Pract, Arzeneik. IV. 505..