Boekgegevens
Titel: De logische analyse
Deel: 1 Beschouwingen naar aanleiding van Prof. T. Roorda's rede-ontleding of logische analyse der taal
Auteur: Winkel, L.A. te; Roorda, T.
Uitgave: Zutphen: Willem Thieme, 1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-1109
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_205178
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   De logische analyse
Vorige scan Volgende scanScanned page
30
niets anders dan die zijde van eene gedachte te weten te kie-
zen en in het licht te stellen, welke op het oogenblik, waarin
men spreekt, de belangrijkste is.
Op blz. 8 geeft de heer roorda op, wat in het eerste Hoofd-
deel van zijn werk zal geleerd worden. Waarin dit bestaan
moet, is reeds uit de definitién van eene rede en v2La ontle-
ding in het algemeen, te vinden op blz. 4, gemakkelijk op te
maken. //Een volledige analyse of volkomene ontleding bestaat
//in de ontbinding, oplossing, scheiding of onderscheiding, dat
//is in de onderscheidene aanvjijzing van de deelen, waaruit
//één geheel zamengesteld is; en, indien deze deelen ook weer
//uit deelen bestaan of zamengesteld zijn, dan evenzoo verder
//in de onderscheidene aanwijzing van de onderdeelen van die
"hoofddeelen, tot dat men komt aan de grondbestanddeelen of
"elementen. En zoo die deelen, hoofddeelen, onderdeelen of
//grondbestanddeelen verschillend van aard zijn, dan behoort
//tot de analyse ook de onderscheidene aanwijzing van de ver-
//schillende soorten dier deelen." Daar nu eene rede de uit-
drukking is van iemands gedachten, of eigentlijk van eene
bijzondere opvatting zijner gedachten in eene aaneenschakeling
van zamenhangende of onderling verbondene zinnen, zoo be-
staat natuurlijk het eerste werk bij de ontleding van eene
rede in de aanwijzing van de verschillende zinnen, waaruit zij
bestaat, met opgave van den aard van iederen zin, dat is van
de soort, waartoe hij behoort. Het eerste hoofdstuk van een
leerboek over de redeontleding zal dus de verschillende soorten
der zinnen moeten leeren kennen, en de eerste vraag, die wij
te beantwoorden hebben, is: wat is het kenmerk, of wat zijn
de kenmerken, waarop de soortverdeeling der zinnen kan of
moet berusten? in de taal der Logica: wat is het fundamen-
tum divisionis?
Het spreekt wel van zelf, dat de soortverdeeling niet kan
afhankelijk gesteld worden van de personen of voorwerpen, aan