Boekgegevens
Titel: Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers,
Auteur: Kannegieser, Otto; Huberts, W.J.A.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, ca. 1865 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 671 C 66,67
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204978
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Vorige scan Volgende scanScanned page
DE EERSTE KONINGEN VAN FRUISSEN. 197
het tegenbeeld van zijn' vader. Zijne handelingen en inzichten
mishaagden zijn' vader zoozeer, dat deze zich daardoor tot eene
veel te harde behandeling van zijn' zoon bewegen liet. Toen Fre-
derik vluchten wilde, doch achterhaald werd, liet de koning
den vertrouweling zijns zoons, Katte, ter dood brengen, en hem
zeiven te Küstrin opsluiten. Nadat zijn vader hem genade ge-
schonken had, huwde hij en leefde voortaan met beschaafde en
wetenschappelijke vrienden te Eheinsberg, totdat de dood des
konings hem den troon deed beklimmen.
fhederik ii of de groote.
Frederik besteeg den troon met veelomvattende plannen voor
de grootheid van zijn' rijk. De omstandigheden begunstigden die
voornemens. In Oct. 1740 stierf keizer Karei VI, zonder man-
nelijke erfgenamen na te laten. Hij liet slechts ééne dochter
na, Maria Theresia, de gemalin van Frans Stephan van Lotha-
ringen. Hij had haar, zoo hij meende, door de pragmatieke sanc-
tie, welke hij bij alle mogendheden had rondgezonden, het on-
verdeelde bezit van haar rijk verzekerd. Maar naauwelijks was
hij overleden of Karei Albert, keurvorst van Beijeren, die van
de oudste dochter van Ferdinand I afstamde, maakte aanspra-
ken op de Oostenrijksche erflanden, en vond ondersteuning bij
Frankrijk, Spanje en andere mogendheden, die bij het verdrag
van Nymphenburg zijne rechten erkenden; de keurvorst beloofde
daarentegen de door de Franschen gemaakte veroveringen aan
den Ehijn en in de zuidelijke Nederlanden niet terug te eischen
en de Spanjaarden en Italië geheel vrij te laten. Ook Frederik
n begunstigde Kareis aanspraken , daar hij zelf te gelijker tijd
aanspraak maakte op de Silesische vorstendommen Jagemdorf,
Liegnitz, Brieg en Wohlau. Hij beriep zich daartoe op een ver-
drag met keurvorst Joachim II, in 1537 met den hertog van
Liegnitz gesloten.
Frederik II rukte nog voor het einde van 1740 Silezië bin-
nen en begon den oorlog. Zijn veldheer Schwerin won in 1741
den slag bij Mollwitz en bezette het grootste gedeelte van Si-
lezië. Weldra daarop rukten de Franschen Duitschland binnen.
Karei Albert drong tot aan Linz door, wendde zich toen naar
Bohemen, veroverde Praag en liet zich daar als koning kroo-
nen. Frederik II liet zijne troepen ook Silezië en Moravië bin-
nenrukken.