Boekgegevens
Titel: Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers,
Auteur: Kannegieser, Otto; Huberts, W.J.A.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, ca. 1865 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 671 C 66,67
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204978
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Vorige scan Volgende scanScanned page
838 NIEUWE GESCHIEDENIS. AED. III.
Holland verbeven onder de regering van Lodewijk Napoleon; de-
ze trachtte aan zijn koningrijk een onafhankelijk bestaan te geven
en verzette zich meermalen tegen zijn broeder, den Franschen
keizer, als deze hem wilde dwingen,geld en manschappen voor
zijne talrijke oorlogen te verschaffen; om met Holland meer naar
willekeur te kunnen handelen, lijfde hij het in 1810 bij zijn kei-
zerrijk in, trachtte er Fransehe zeden, gewoonten en taal in
te voeren, doch verbitterde het velk door zijne willekeurige
maatregelen. Toen nu de slag van Leipzig geleverd was, weer-
klonk de blijmare vau Napoleons nederlaag, en weinige weken
daarna barstte er een opstand uit, waarbij de Franschen meeren-
deels verjaagd werden, 's Hage en Amsterdam gaven het voor-
beeld (Nov. 1813), terwijl eenige aanzienlijke mannen, waar-
onder G. K. van llogendorp, F. van der Duijn van Maasdam
en L. van Limburg Stirum de voornaamste plaats bekleedden,
de regering voorloopig in handen namen, en den zoon van den
laatsten stadhouder, Willem V, uit Engeland naar het vader-
land riepen. Hij Averd tot souverein vorst onder den naam van
Willem I uitgeroepen; eene vrijzinnige grondwet werd afgekon-
digd, en daarna Nederland in vereeniging met België door het
congres te Weenen tot koningrijk verheven.
Hier en daar hadden de Franschen zich trachten te verdedi-
gen , doch zij waren tegen het aanrukkende Pruissische leger van
Bulow en de Kozakken niet bestand, en ruimden dus langza-
merhand onze provinciën, zoodat het geheele land in Mei 1814
van de Franschen bevrijd was; in die maand toch ging de laat-
ste stad over (Delfzijl, 23 Mei).
§ 163. napoleons val, 1814.
Napoleon rustte zich op nieuw tot den krijg uit; de verbon-
denen besloten over den Ehijn te trekken. Blucher ging in den
nacht van den Isten Januarij tusschen Coblenz en Mannheim
over dien stroom ; Schwarzenberg trok door Zwitserland Frank-
rijk binnen; de beide legers vereenigden zich in Champagne en
behaalden bij Brienne de overwinning (1 Febr.), doch moesten
zich wegens het moeijelijke om levensmiddelen en andere zaken
te vinden weder scheiden. Napoleon sloeg het Pruissische leger
in verscheidene gelukkige gevechten, en dwong Blucher om terug
te trekken ; eveneens sloeg hij het hoofdleger der verbondenen door
de overwinning bij Montereau(18 Febr.). Te Chatillon werden