Boekgegevens
Titel: Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers,
Auteur: Kannegieser, Otto; Huberts, W.J.A.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, ca. 1865 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 671 C 66,67
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204978
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Vorige scan Volgende scanScanned page
NAPOLEONS TOCHT NAAR RUSLAND. 235
burcht der Tsaren en Napoleons hoofdkwartier, in deasch. Eo-
stopchin, de stadhouder van Moskou, had den brand laten
aansteken, om de Franschen van hunne winterkwartieren te be-
roven en tot eenen verderfelijken terugtocht te noodzaken. Niet-
tegenstaande deze rampen bleef Napoleon nog 34 dagen in Mos-
kou, steeds hopende dat hij een' vrede zou kunnen sluiten.
Tegen het laatst van October begon de terugtocht, een tocht,
welke in de krijgsgeschiedenis zijns gelijke niet heeft. De Fran-
schen leden vreeselijk gebrek. Het plan om over Kaluga te trek-
ken werd na den slag van Malo-Jaroslavetz opgegeven ; honger,
afmatting en vooral eene vreeselijke koude vernietigden het
groote leger. Kutusow bleef met zijn goed uitgerust leger den
Franschen steeds ter zijde. In Smolensk komende (half Novem-
ber) telde het Fransche leger nog slechts 40 000 strijders , en
ruim 30 000 weerlozen volgden zonder tucht, orde of aanvoer-
ders. Ney beschermde de achterhoede, en trok onder voortdu-
rende vijandelijke aanvallen met bewonderenswaardigen moed
over den Dnieper. Toen het groote leger, dat bij Krasnoi de
Eussen terug geslagen had, den 25stenNovember aan de Beresina
kwam, ondervond het bij den tocht over deze rivier alle oor-
logsrampen te zamen. Een onmetelijke buit en 18 000 achter-
blijvers vielen den vijand in handen. Na den overtocht over de
Beresina (26—29 November) had Napoleon nog slechts 8000
strijdbare manschappen , die binnen weinige weken tot op eenige
honderden wegsmolten. Men zegt dat er in Rusland 243 000 lij-
ken begraven werden. Den 3den December gaf Napoleon een
bulletin uit, waardoor Europa vernam dat het groote leg^r ver-
nietigd was. Hij gaf het bevel aan Murat over, en snelde naar
Parijs om zich op nieuw tot den krijg toe te rusten. Even voor
zijne komst aldaar had zekere generaal Mallet getracht eene re-
publikeinsche zamenzwering te doen gelukken, welke evenwel
ontdekt en ten gevolge waarvan de hoofdaanlegger doodgescho-
ten werd.
{ 160. pruissen in 1813.
Niettegenstaande den ongelukkigen krijg van 1806 en 1807,
en de verbazende sommen, welke men voor oorlogskosten aan
den overmoedigen overwinnaar had moeten uitkeeren, ontwaakte
in Pruissen een nieuwe geest bij het volk. Het Pruissische
krijgswezen werd veranderd, en eene algemeene dienstplichtig-
r"