Boekgegevens
Titel: Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers,
Auteur: Kannegieser, Otto; Huberts, W.J.A.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, ca. 1865 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 671 C 66,67
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204978
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Vorige scan Volgende scanScanned page
SPANJE EN POUTDGAL. 229
zelfs te Eome gelukte, waar paus Clemens XII in 1775 de orde
ophief. Na den dood van Jozef bleef Pombal nog een oogenblik
minister onder diens dochter Maria (1777—1816), doch na
zijn ontslag verviel Portugal weder even spoedig als het opge-
komen was. Er werd een burgeroorlog gevoerd, waarbij Johan VI
(1799—1808) tot regent benoemd werd; het rijk stond in
voortdurende betrekking met Engeland. Toen nu Napoleon tracht-
te, de westelijke en zuidelijke staten van Europa tot een groot
rijk te vereenigen, en dus ook het Spaansche schiereiland zocht
te veroveren , weigerde Portugal het verbond met Engeland op
te geven, en zijne havens voor de Britsche schepen te sluiten.
De Fransche keizer zond nu een leger onder Jnnot naar Portu-
gal, nadat de Spaansche minister Godoy den vrijen doortocht
door Spanje had toegestaan. Het hof van Portugal vluchtte naar
Brazilië (Nov. 1807), de Franschen rukten Lissabon binnen,
Junot legde het land zware belastingen op en verklaarde einde-
lijk het huis Braganza vervallen van den troon (Febr. 1808).
In Spanje regeerde na den successie-oorlog de zwakke Filips
V, die vooral door zijne vrouw Elisabeth van Parma en zijn'
minister, den kardinaal Alberoni, beheerscht werd; de eerzucht
der koningin verwekte menigen strijd, welke telkens het verhef-
fen van een harer zoons op de tronen van Parma, Toskane en
Napels ten gevolge had. Onder haar' oudsten zoon Karei III
(1759—1788) bestuurde Aranda als eerste minister het rijk;
Spanje voerde onder zijn bestuur een' nadeeligen oorlog tegen
Engeland (1756—1763), waarbij Frankrijk de partij van Spanje
hield. Karei III werd opgevolgd door Karei IV (1788—1808),
gedurende wiens uiterst zwakke regering Manuel Godoy, prins
van den Vrede, de eigenlijke regent was. Bij het verdrag van Fon-
tainebleau leverde hij zijn vaderland aan Napoleon over. Toen de
keizer Spanje liet bezetten, ontstelde de minister van deze krijgs-
toerustingen , en vatte het plan op om met het hof naar Amerika
te vluchten. In Madrid ontstonden echter oproerige bewegingen;
Godoy's leven werd bedreigd (18 Maart 1808). Koning Karei
IV deed afstand van den troon ten behoeve van zijn zoon Ferdi-
nand VII, die een groot tegenstander van Godoy en bij het volk
zeer bemind was. Maar Napoleon had besloten, Spanje aan een
der leden van zijn geslacht te geven. Karei IV en Godoy wend-
den zich met hunne klachten tot den keizer, en verzochten hem
scheidsrechter tusschen vader en zoon te zijn. Napoleon ontbood