Boekgegevens
Titel: Kijkjes in de Oost: een leesboek voor de volksschool
Deel: 1 Java
Auteur: Heijde, H.C. van der; Veth, P.J.
Uitgave: Groningen: P. Noordhoff, 1891
4e herziene dr; 1e dr.: 1875
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: P.B. 1241 : 4e dr. (dl. 1)
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204501
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Kijkjes in de Oost: een leesboek voor de volksschool
Vorige scan Volgende scanScanned page
6S
vanen schrik in te boezemen ; de sultan verkoos niet met zulk
een bar heer aan het twisten te gaan, en onderwierp zich.
Bedenkelijker waren de gebeurtenissen van 1825 —1830. In
1825 was de sultan van Djokjo minderjarig en stond onder
voogdij van zijn oom Diepo Negóro, een eerzuchtig man, die
de Nederlanders vurig haatte,, en niets liever wenschte, dan zich
aan den invloed der vreemdelingen te onttrekken. In dien tijd
voerde de Nederlandsche regeering ten opzichte van landverhu-
ringen, die in Solo en Djokjo op groote schaal plaatsvonden,
bepalingen in, waardoor vele rijksgrooten, en ook de voogden
van den jongen sultan, aanzienlijke schade leden. Dit gaf aan-
leiding tot groote ontevredenheid in Midden-Java, die nog toe-
nam , toen sommige gronden ten behoeve van 't gouvernement
in pacht werden genomen. Diepo Negóro wist zich die onte-
vredenheid ten nutte te maken. Daarbij trachtte hij de Javanen
te overtuigen , dat de Nederlanders het op den ondergang van
den Mohammedaanschen godsdienst toelegden, en zoo gelukte
het hem een uitgebreiden opstand voor te bereiden. Juist was
toen het grootste gedeelte van onze troepen afwezig, om oorlog
te voeren in Boni op het eiland Celébes. Diepo Negóro ver-
wierf zich een grooten aanhang, hij streed met heldenmoed voor
de vrijheid van zijn land en bracht den onzen gevoelige verlie-
zen toe, voornamelijk met zijn herhaald heen en weder trekken ,
waardoor onze soldaten bij honderden van vermoeienis bezwe-
ken. In een gevecht bij Demak (benoorden Samarang) leden
wij de nederlaag, omdat de Javanen ons onverhoeds hadden
aangevallen. Van toen af begon de kans ons gunstiger te
worden, en het gelukte generaal de Cock in 1830 den oorlog
te eindigen, ofschoon op een voor ons niet zeer eervolle wijze:
de dappere Diepo Negóro werd uitgenoodigd tot een mondge-
sprek met den opperbevelhebber en toen gevangen gehouden.
Sedert dien tijd zijn de beheerschers der vorstenlanden geheel
onder onze oppermacht geraakt.
We zijn te Djokjokarta. Die stad is groot, regelmatig ge-
bouwd en hoog gelegen. Zij bevat bijna 44,000 inwoners,
waaronder slechts een zestigtal Europeanen. Van de openbare
gebouwen zullen wij maar niets zeggen, omdat zij vrijwel ge-
H. c. VAN DER HEIJDE, Kijkjes in de Oost. /. 4e druk. S