Boekgegevens
Titel: Kijkjes in de Oost: een leesboek voor de volksschool
Deel: 1 Java
Auteur: Heijde, H.C. van der; Veth, P.J.
Uitgave: Groningen: P. Noordhoff, 1891
4e herziene dr; 1e dr.: 1875
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: P.B. 1241 : 4e dr. (dl. 1)
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204501
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Kijkjes in de Oost: een leesboek voor de volksschool
Vorige scan Volgende scanScanned page
22
zag in Indië. De eerste kennismaking met haar moet wel een
teleurstelling zijn, omdat zij niet meer is, wat zij vroeger was.
De tegenwoordige bevolking bestaat nagenoeg geheel uit in-
landers ; wel hebben Nederlandsche handelaars en ambtena-
ren er hun kantoren, maar tegen den avond, wanneer de bezig-
heden zijn afgeloopen, verlaten • zij die, en begeven zich naar
hun woning, in Weltevreden. Oud-Batavia was door onze voor-
ouders regelmatig aangelegd naar het model eener oud-Neder-
landsche stad, met straten en grachten en marktplaatsen; — zij
kon evenwel op den duur niet voldoen aan de eischen van
gezondheid en luchtigheid, die latere geslachten stelden, en
werd verlaten voor de hoogerop gebouwde prachtige villa's en
doelmatige woonhuizen, omgeven door tuinen en voorzien van
al hetgeen het leven in die luchtstreek kan veraangenamen.
Een ouderwetsche poort verleende vroeger toegang tot de
stad; thans staat zij doelloos op zichzelf. Vlak daarbij zien
we het Raadhuis, — een gebouw, dat er uitziet, alsof het
zoo pas uit de eene of andere Hollandsche stad door toover-
slag hierheen is overgebracht. Verderop betreden wij een
breede straat, met fraaie rijen boomen beplant, en aan weers-
zijden bezet met huizen van twee verdiepingen, vrij smal en
met muren van roode klinkers, precies als ware men hier in
Nederland. De meeste dier huizen worden bewoond door in-
landsche handwerkslieden, sommige dienen den handelaars tot
kantoren; dezen bevinden er zich van des morgens negen tot
des avonds vier uur, en laten er alleen een inlandschen huisbe-
' waarder achter. Ook hebben verscheiden Chineesche hand-
werkslieden hier hun werkplaatsen. Voorts aanschouwen wij
^ nog een aantal straten en grachten, die hier en daar eenige
fraaie winkels aanbieden, en dan krijgen we weer open plaat-
j sen, met boomen bezet, die ons zouden doen denken, dat
de stad hier ophoudt. Dat is echter zoo niet; er volgen nog
meer groepen woningen, maar de regelmatige aanleg begint
plaats te maken voor meer grilligen bouwtrant, de huizen staan
niet langer dicht opeengedrongen en zijn door tuinen afge-
wisseld. We komen thans in het nieuwe, door Europeanen be-
woonde gedeelte, Weltevreden, dat uitsluitend door hen wordt
bedoeld, als zij van Batavia spreken.