Boekgegevens
Titel: De kleine Buijs: natuurkundig schoolboekje
Auteur: Buijs, Johannes
Uitgave: Groningen: M. Smit, 1861
3e dr; 1e dr.: 1859
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: P.B. 1534 : 3e dr.
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204298
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen
Trefwoord: Natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   De kleine Buijs: natuurkundig schoolboekje
Vorige scan Volgende scanScanned page
54
drukking geven als nu de dampkringslucht veroor-
zaakt.
Pompte men kwik in plaats van water in eene pomp
naar boven, dan zou men het niet hooger kunnen op-
voeren dan 76 duim, want kwik weegt ruim 13 en een
half maal zwaarder dan water. Er zijn vloeistoffen, die
ligter dan water zijn, die zou men dus hooger dan
water kunnen oppompen.
De zwaarte der lucht is veranderlijk, dan is er wat
meer, dan wat minder lucht boven ons, zoodat ook de
drukking niet altijd gelijk is. Om dit duidelijk te zien
kan men eene glazen buis, die langer is dan 76 duim,
met kwik vullen, en omgekeerd met het opene einde in
een potje kwik dompelen. Zette men achter de buis een'
maatstok, dan zou men kunnen opmerken, dat het
kwik den eenen dag iets hooger of lager stond dan den
anderen dag. Hoe zwaarder de lucht was, hoe hooger
het kwik in de buis zou opklimmen.
Men heeft zulke buizen vervaardigd, en ze van on-
der omgebogen, waar ze, op de hoogte waar het kwik
door den dampkring gedrukt wordt, veel wijder zijn ,
en met eene kleine opening eindigen.
Even als bij den thermometer, zoo is ook aan deze
buis eene schaal gevoegd, die de hoogte van' het kwik
aanwijst. Men noemt die buis met toebehooren haro-
meter, dat wil zeggen, zwaartemeter, omdat de zwaarte
der lucht er door kenbaar wordt.