Boekgegevens
Titel: Over de belangrijkheid, die het Nederlandsch onderwijzers-genootschap kan verkrijgen, voor de school, den staat en de kerk: redevoering ter opening der eerste algemeene vergadering van genoemd genootschap, den 31 mei 1844 te Groningen gehouden
Auteur: Hofstede de Groot, P.
Uitgave: Groningen: A.L. Scholtens, 1844
Opmerking: Overdr. uit: Nederlandsch tijdschrift voor onderwijs en opvoeding ; jrg. 1, 3e stuk
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Br. P.B. 14-2
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203947
Onderwerp: Onderwijs: onderwijs, beroepsuitoefening en organisaties van het onderwijs
Trefwoord: Nederlandsch Onderwijzers-Genootschap, Redes (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Over de belangrijkheid, die het Nederlandsch onderwijzers-genootschap kan verkrijgen, voor de school, den staat en de kerk: redevoering ter opening der eerste algemeene vergadering van genoemd genootschap, den 31 mei 1844 te Groningen gehouden
Vorige scan Volgende scanScanned page
10
1
geving, de wet van 1806, erlangd hebbende, verkrijgt
het nu ook mindere hulp van haar ; 't is, alsof ook die
het onderwijs meerderjarig rekent en meer en meer de
hand er wil aftrekken. Beklagen wij ons niet te xeer
over dat gebrek aan voogdij en bescherming. Nu kan
dan ook ons Schoolwezen zijne eigene kracht leeren
kennen en gebruiken, en meer en meer tot zelfstan-
digheid en onafhankelijkheid geraken ; en daartoe kan
het geraken, vooral ook door ons Genootschap ; en gelijk
in de geschiedenis van het Nederlandsch Schoolwezen een
nieuw tijdvak begint van de oprigting der Maatschappij:
tot Nut van 't Algemeen en van de wet van 1806, zóó
is het mogelijk , dat ook van de tot stand brenging van
ons Genootschap een nieuw tijdvak daarin aanvange.
Ik zeg niet, wat gebeuren zal, maar kan. Zóó be-
langrijk kan onze Maatschappij voor de School w orden!
II.
Juist door deze belangrijkheid , die onze Vereeniging
voor de School kan verkrijgen , kan zij ook zeer gewig-
lig voor den Staat worden , waarbij ik in de tweede
plaats uwe aandacht wensch te bepalen.
Om dit te doen zien , wil ik twee denkbeelden ont-
wikkelen : een vrij en zelfstandig Schoolwezen is eene
weldaad voor den Staat in 't algemeen, en het is dit
bijzonder in het tegenwoordige Nederland.
In 't algemeen zien wij slechts zulke Staten hunne
bestemming, om ter verlichting, ontwikkeling en oi)-
voeding des menschdoms krachtige hulpmiddelen te zijn,
gelukkig bereiken , die een vrij en zelfstandig Onderwijs
bezitten. De Staat is immers geen werktuig uit velerlei
leden zamengesteld, m elke men door wind of stoom re-
gelmatig kan bewegen. De Staat is eene vereeniging van
vrije wezens, die elk hun eigen leven in zich hebben,
en aan het doel van 't geheel niet w illen beantwoorden ,
jijdien men hen er niet toe beweegt en overhaalt docr